Το Τσουνάμι

Image: Vojo Stanic

Σπάζοντας κάθε μήνα καινούργια ρεκόρ, οι σφραγισμένες επιταγές, απειλούν την καρδιά της πραγματικής οικονομίας.

Τη βδομάδα μετά το Πάσχα, το ενδιαφέρον των Μέσων Ενημέρωσης, είχε επικεντρωθεί κατ’ αρχάς στην υπόθεση Παυλίδη και δευτερευόντως, στην πολύ σημαντικότερη υπόθεση της Ζήμενς. Η υπόθεση Παυλίδη παρ’ όλο που είναι «μικρή» σαν οικονομικό μέγεθος, είχε ευθεία αναφορά με τις πολιτικές εξελίξεις, καθώς μια πιθανή παραπομπή του πρώην Υπουργού της Κυβέρνησης, θα έσερνε αναγκαστικά τη Νέα Δημοκρατία, σε πρόωρες εκλογές, που με τις δημοσκοπήσεις τόσο σε βάρος της, θα ήταν το τελευταίο πράγμα που θα ευχόταν. Η υπόθεση της Ζήμενς πάλι, μια πολύ πιο «βαριά» οικονομικά και πολιτικά υπόθεση, που πάει πολύ μακρύτερα, απ’ ότι μέχρι στιγμής φαίνεται, άνοιξε «στρατηγικά» σε μια πολύ κρίσιμη στιγμή, μετά από μια απαράδεκτη και επίσης «στρατηγική» καθυστέρηση ετών, καθώς οι αληθινές της διαστάσεις, θα μπορούσαν να προκαλέσουν μεγάλες ανατροπές και στο πολιτικό και στο επιχειρηματικό σύστημα που κυβερνά τη χώρα. Και οι δυο αυτές υποθέσεις έχουν σαν κομβική κατάληξη τις επόμενες εκλογές και υποθετικά θα παίξουν ρόλο στο να καθορίσουν τον νικητή των επόμενων εκλογών, την επίτευξη ή όχι αυτοδυναμίας και άλλα σχετικά.

Σε μια πραγματική δημοκρατία , όλα αυτά θα μπορούσαν να έχουν πραγματική σημασία και να αποτελούσαν κάποιου είδους σπουδαίο γεγονός. Στην παρωδία δημοκρατίας όμως που ζούμε, οι πολιτικές εξελίξεις έχουν ελάχιστη έως καθόλου σημασία για το μέλλον εμάς των υπολοίπων, των αποκαλούμενων, υποτιμητικά βέβαια και «ψηφοφόρων». ΄Έτσι τα δυο κόμματα εξουσίας παραμένουν αυτή την εποχή απασχολημένα κυρίως με το κομματικό τους συμφέρον, που θα κρίνει και το μέλλον πολλών στελεχών τους. Για τα τρία μικρότερα κόμματα δεν τίθεται θέμα. Είτε υπάρχουν είτε δεν υπάρχουν, το ίδιο κάνει. Έτσι αυτή την πολύ κρίσιμη οικονομικά εποχή που θα κρίνει αληθινά το μέλλον, πολλών Ελλήνων πολιτών, κανείς δεν ασχολείται ιδιαίτερα, με το μεγαλύτερο πρόβλημα που απειλεί να πλήξη την ευαίσθητη καρδιά της πραγματικής οικονομίας.

Όπως είχαμε γράψει και στο προηγούμενο τεύχος, η ελληνική οικονομία δεν πρόλαβε ευτυχώς, να απορροφήσει τα διεθνή τοξικά ομόλογα, εξ αιτίας του ότι ελάχιστοι στην Ελλάδα είχαν κατανοήσει ποια ήταν ακριβώς αυτή η «μεγάλη ευκαιρία», από την οποία πολλοί λίγοι είχαν προλάβει να «επωφεληθούν». Τα διεθνή τοξικά δεν επηρέασαν, ούτε το τραπεζικό σύστημα, ούτε και την πραγματική οικονομία. Τα μόνα θύματά της, ελάχιστοι μεγάλοι επιχειρηματίες και καταθέτες, που είχαν προλάβει για κακή τους τύχη να μπουν στο κόλπο. Το αληθινό «τοξικό» της ελληνικής οικονομίας, ήταν οι μεταχρονολογημένες επιταγές, που εδώ και δυο χρόνια είχαν αρχίσει σε αυξανόμενο βαθμό, καθώς η ελληνική οικονομία πέρα από τα διεθνή είχε και τα δικά της «προσωπικά» προβλήματα, σε ένα οικονομικό σύστημα, που είναι λάθος στημένο. Η περσινή χρονιά έδειξε το μέρος του προβλήματος που αποτελούν οι ακάλυπτες επιταγές, καθώς το συνολικό ποσό των σφραγισμένων επιταγών ξεπέρασε το 1δις ευρώ, ρίχνοντας και περίπου ένα εκατομμύριο Έλληνες, μικρούς κυρίως επιχειρηματίες, στα νύχια του Τειρεσία και στην οικονομική καταστροφή. Αυτά όμως ήταν τα καλά νέα. Φέτος ήρθαν και τα κακά νέα. Μόνο στο πρώτο τρίμηνο του 2009, οι σφραγισμένες επιταγές έφτασαν το ποσό των 712,6 εκατ. Ευρώ, σημειώνοντας μια αύξηση περίπου 200% σε σχέση με την περσινή χρονιά.

Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις τους επόμενους μήνες το φαινόμενο θα ενταθεί και οι περισσότεροι ειδικευμένοι στο θέμα υποστηρίζουν ότι τον Σεπτέμβριο οι σφραγισμένες επιταγές θα σκάσουν σαν τσουνάμι στην ελληνική πραγματική οικονομία, καθώς οι περισσότεροι έχουν μεταθέσει για εκεί τον κύριο όγκο των υποχρεώσεών τους, ελπίζοντας πως μέχρι τότε θα μπορέσουν να «γυρίσουν» την κατάσταση, ή να έχουν αλλάξει τα πράγματα προς το καλύτερο. Το πιθανότερο πάντως είναι να επαληθευτούν τα χειρότερα σενάρια και εν πάση περιπτώσει καλό είναι κανείς να προετοιμάζεται για τα χειρότερα κι αν έρθουν τα καλύτερα μακάρι να έρθουν. Προς το τέλος του χρόνου, ο ρυθμός των σφραγισμένων επιταγών μάλλον θα πέσει, μια και τους τελευταίους μήνες οι Τράπεζες χορηγούν μπλοκ επιταγών με μεγαλύτερη δυσκολία, ενώ έχουν σε μεγάλο μέρος καταργηθεί τα πλαφόν, τα φάκτορυ και άλλα τραπεζικά προϊόντα που παλιότερα διευκόλυναν την επιχειρηματική δράση. Συνυπολογίζοντας όλα αυτά λοιπόν, φαίνεται πως στη διάρκεια του 2009 οι σφραγισμένες επιταγές θα ξεπεράσουν τα 2 δις Ευρώ, ένα πολύ αξιοσημείωτο αρνητικό ρεκόρ.

Αυτά βέβαια δημιουργούν και άλλες παρενέργειες. Γύρω στις εκατό χιλιάδες μικροεπιχειρήσεις τη φετινή χρονιά θα αντιμετωπίσουν το φάσμα του αφανισμού τους. Συγχρόνως προς το τέλος του έτους περίπου δυο εκατομμύρια ΄Έλληνες, κυρίως μικροί και μεσαίοι επιχειρηματίες θα βρεθούν «σφραγισμένοι» στον Τειρεσία, πράγμα που σημαίνει πως για κάποια χρόνια θα ζουν σε οικονομικά «κάτεργα». Αυτός όπως εύκολα μπορεί να καταλάβει κανείς, εκτός κι αν είναι πολιτικός, σημαίνει πως η πραγματική οικονομία πέρα από τα προβλήματά της, θα πέσει σε κατάσταση αναγκαστικής ανυπαρξίας, μια και είναι αδύνατον να ξαναρχίσεις επιχειρηματική δράση, όταν έχεις μπει στα κατάστιχα του Τειρεσία. Όταν καθιερώθηκε ο Τειρεσίας, σε μια σχετικά νορμάλ οικονομική κατάσταση, αποτελούσε ένα χρήσιμο σε πολλές περιπτώσεις οικονομικό «εργαλείο», ώστε η αγορά και το τραπεζικό σύστημα, να προστατεύονται από κάποιους «κακούς» επιχειρηματίες. Παρ’ όλα αυτά στο σύνολό του το σύστημα του Τειρεσία, σε γενικές γραμμές δημιούργησε καταστροφές, καθώς καταδίκασε πολλούς επιχειρηματίες που απλώς περνούσαν μια δύσκολη στιγμή, πράγμα που είναι το συνηθέστερο σε μια μακροχρόνια επιχειρηματική δράση. Κάτω από τις σημερινές συνθήκες, όπου και κολοσσοί της παγκόσμιας οικονομίας καταρρέουν, το σύστημα του Τειρεσία δεν είναι απλώς άδικο, είναι εγκληματικό, καθώς καταδικάζει σε αφάνεια τη μικρή και δυναμική επιχειρηματική δράση, από όπου και ξεφυτρώνουν όλες οι καινούργιες επιχειρηματικές ιδέες. Και αυτό για την προστασία του τραπεζικού συστήματος, που σε γενικές γραμμές αποτελεί ένα από τα πιο ληστρικά μέρη του απαράδεκτου ελληνικού πολιτικοοικονομικού συστήματος. Ο πρώτος που θα έπρεπε να είναι στον Τειρεσία εξ άλλου είναι το ίδιο το κράτος, που μας έχει φεσώσει με ένα ποσό που κανείς δεν μας λέει και ίσως κανείς δεν μπορεί να υπολογίσει και που κυμαίνεται ανάμεσα στα 300 με 800 δις ευρώ.

Είτε γίνουν εκλογές, είτε δεν γίνουν, το πρόβλημα με τις σφραγισμένες επιταγές, που στέλνουν χιλιάδες πια, κυρίως μικρούς επιχειρηματίες στον Καιάδα, θα το αντιμετωπίσουν και οι τωρινές και οι λίγο μελλοντικές Κυβερνήσεις. Αντί λοιπόν τα κόμματα να ασχολούνται μόνο με το πως θα κατακτήσουν ή θα διατηρήσουν την εξουσία, το δικό τους και μόνο όφελος δηλαδή, περιβεβλημένο με πολιτικές δήθεν θεωρίες, καλά θα ήταν να κοιτάξουν και λίγο τα προβλήματα της αγοράς, γιατί αλλιώς με τις ντομάτες που θα φάνε δεν θα ανοίξουν κυβέρνηση, αλλά μανάβικο.