Me and the moon circles

Οι κύκλοι της ζωής διαφέρουν σε χρονική διάρκεια μεταξύ τους και επαναλαμβάνονται όπως οι κύκλοι της Σελήνης. Και είναι ίδιοι γιατί έχουν κοινό κέντρο. Την ανθρώπινη ύπαρξη.

Πάλι κοντά στο τέλος του μήνα και με τη σελήνη περίπου γεμάτη, τόσο που να σχηματίζει σχεδόν κύκλο. Αυτό το μήνα όμως δε μπορούσα να δω καθαρά τον κύκλο του φεγγαριού. Νομίζω ότι είδα και πάλι μερικούς ακόμη κύκλους γύρω του. Τόσους που με έκαναν να σκεφτώ τους ομόκεντρους κύκλους της ζωής. Κοντά σε θύμησες φθινοπωρινές, μα τόσο μακρινές, σε καβγάδες σημερινούς, μα και σε φως που αχνά χαράζει. Τα σωστά, τα λάθη, τα εσκεμμένα, τα άθελα, ανακατεύονται στη σκέψη με στόχο να βγάλουν χαμόγελο που θα δώσει ώθηση.

Και ξάφνου βλέπω τον εαυτό μου στη μέση αυτών των ομόκεντρων κύκλων. Των κύκλων που μοιάζουν με στόχο. Και εγώ το κέντρο. Και σκέφτομαι ότι το κέντρο πάντα γίνεται στόχος. Εξαιρετικά ικανός λοιπόν είναι εκείνος που καταφέρνει να τοποθετεί και να τακτοποιεί τους ομόκεντρους κύκλους της ζωής του, χωρίς να γίνεται ο ίδιος στόχος. Χωρίς να είναι εκείνος το επίκεντρο του ενδιαφέροντος. Μάλλον δεν το έκανα και για αυτό το πλήρωσα ακριβά. Η σαφής οικειοθελής οριοθέτηση των ομόκεντρων κύκλων μου θυμίζει την παλιά ιστορία που μας διηγείται ο Χόρχε Μπουκάϊ: Ο Βασιλιάς κάνοντας βόλτα στο δάσος παρατήρησε δεκάδες στόχους ζωγραφισμένους στα δέντρα και σε όλους τους στόχους ένα βέλος στο κέντρο. Εντυπωσιασμένος ζήτησε από τους υποτελείς του να αναζητήσουν και να του φέρουν τον τοξότη που κατάφερε κάτι τέτοιο. Προς μεγάλη του έκπληξη του έφεραν ένα μικρό αγόρι. Ρωτά λοιπόν ο Βασιλιάς το μικρό αγόρι, ποιος τον έμαθε τοξοβολία, για να λάβει την απάντηση ότι τον έμαθε ο πατέρας του, που όμως είχε πεθάνει πρόσφατα. Και ο Βασιλιάς ξαναρωτάει το παιδί, πως είναι δυνατόν να πετυχαίνουν τα βέλη πάντα το κέντρο; Και απαντά ο μικρός στον εμβρόντητο Βασιλιά: «Πανεύκολο!!! Πρώτα ρίχνω το βέλος στο δέντρο και μετά ζωγραφίζω τους κύκλους γύρω του».

Αυτό σκέφτηκα ότι έπρεπε να έχω κάνει! Να βρω στόχο, έστω και κατά προσέγγιση και γύρω να σχηματίσω τους κύκλους μου. Το αν υπάρχουν δέντρα βέβαια διαθέσιμα και το εάν έχω εγώ βέλη είναι μία άλλη ιστορία, που μάλλον δεν μπορεί να απαντηθεί χωρίς περαιτέρω σκέψη και περισυλλογή.

Κάθε κύκλος αντιπροσωπεύει και μια άλλη διάσταση στη σχέση μας με τους ανθρώπους, μια άλλη μορφή κατανόησης του ενός ατόμου προς το άλλο και όσο πιο πολύ επεκτείνονται οι κύκλοι, τα κύματα και η περιφέρεια των κύκλων, τόσο πιο χαλαρή γίνεται η σχέση των ανθρώπων. Καθένας από εμάς ξεκινάει με τους κύκλους που αμέσως μετά το στενό τους πυρήνα περικλείουν τη στενή του οικογένεια, που δεν αλλάζει, που γεννιέται και πεθαίνει με αυτή. Και θέλει μεγάλη προσοχή για το πότε ανοίγει αυτή η λεπτή χαραμάδα για να μπουν και άλλοι. Στον επόμενο κύκλο είναι οι λοιποί συγγενείς, που δε σε νοιάζουν και πολύ και που υπάρχουν επειδή υπάρχουν, και που έτσι απλά τους υπομένεις σαν το γραφτό της Μοίρας. Ένας ξεχωριστός κύκλος είναι οι φίλοι, που ανοίγει και κλείνει πιο συχνά, μα όταν στεριώσει μοιάζει με μπετόν. Ακόμη και αν κάνεις καιρό να τους δεις, ξέρεις ότι είναι εκεί και όταν είσαι μαζί τους δε χρειάζεται παρά ελάχιστη ώρα για να μηδενιστούν τα χρόνια. Βρέθηκα πρόσφατα σε αυτόν τον παιδικό φιλικό κύκλο μετά από καιρό και εκεί ο χρόνος έμοιαζε σταματημένος. Παρά το γεγονός ότι όλοι μας έχουμε αλλάξει, παρά το γεγονός ότι όλοι κουβαλάμε διαφορετικές εμπειρίες και βιώματα, τα κοινά που έχουμε είναι τόσα πολλά, που έστω και για λίγο καταφέρνουν και παραγράφουν όλα τα υπόλοιπα. Και όταν αυτός ο παλιός κύκλος μαζί με νέους τείνει προς τα μέσα, προς το κέντρο το πολύ στενό, τότε αισθάνεσαι ότι επιστρέφεις. Επιστρέφεις όμως με τους κύκλους σου πιο ερμητικά στεγανούς και με τους στίχους στο μυαλό:

Που ήσασταν όταν ήμουν καμένος και σπασμένος … ενώ οι μέρες γλιστρούσαν φεύγοντας από το παράθυρο κοιτώντας …
Χαμένος στη σκέψη, χαμένος στο χρόνο... ξεκίνησα ουράνια βόλτα απ’ τη σιωπή μας...
Ήξερα ότι η στιγμή είχε έρθει... να σκοτώσω το πριν και να επιστρέψω στη ζωή... και τράβηξα ευθεία στο λαμπερό ήλιο!!

Link: http://www.youtube.com/watch?v=nVxnNNGjubg

Η ζωή μας λοιπόν αποτελείται από κύκλους και κάνει κύκλους, για να καταλήξει κάποια στιγμή να ολοκληρώσει τον μεγάλο της συνολικό κύκλο, που δεν είναι άλλος από την ίδια τη ζωή. Η πορεία που ακολουθούμε σε αυτόν τον μεγάλο κύκλο μοιάζει με μία πορεία πιθανώς προδιαγεγραμμένη για κάθε φθαρτή ανθρώπινη φύση. Αυτό σημαίνει με άλλα λόγια ότι η ζωή είναι η ίδια με τους ομόκεντρους κύκλους της. Από την άλλη, υπάρχουν σημεία στους ομόκεντρους κύκλους που δε θα βρουν ποτέ σημεία τομής, γιατί πολύ απλά ποτέ δεν άνοιξαν έστω και για λίγο στην περιφέρειά τους. Για να ανοίξουν οι περιφέρειες των κύκλων των ανθρώπων, υπάρχει μία ικανή και αναγκαία συνθήκη: να κάνουν όλοι το ίδιο, γιατί ο κύκλος είναι κύκλος μόνον όταν όλοι τον αισθάνονται ως τέτοιο, σφιχτό χωρίς φυγόκεντρες δυνάμεις που τον στραπατσάρουν και τον αλλοιώνουν. Τον αλλοιώνουν τόσο, που ώρες - ώρες ο κύκλος μοιάζει με λαβύρινθο, μπλεγμένο και σκοτεινό γεμάτο δαιδαλώδεις διαδρόμους και τότε είναι δύσκολο να δεις το κέντρο σου. Σε κάθε περίπτωση όμως, το κέντρο του κύκλου μας παραμένει σταθερά στεγανό, γιατί εκεί κρύβεται ο ψυχικός μας κόσμος, τα συναισθήματα εκείνα που μεταβάλλονται ανάλογα με το πότε, το πώς και το γιατί ανοιγοκλείνουν οι κύκλοι που περιβάλλουν αυτό το κέντρο.

Αυτοί οι μικροί ή μεγάλοι κύκλοι ζωής που ανοίγουν και κλείνουν και που μας περνούν σε μία άλλη επόμενη φάση μας φέρνουν όλους, μικρούς και μεγάλους, αντιμέτωπους με προκλήσεις στις οποίες καλούμαστε να αναλάβουμε δυναμικά ρόλους διαφορετικούς και συχνά αλληλοσυγκρουόμενους. Οπότε ξεκινάμε πάλι από την αρχή τον επόμενο κύκλο, που παλεύει να πάρει τη θέση του παλιού και αγκομαχά να είναι καλύτερος. Και η διαδικασία αυτή συνεχίζεται, άλλοτε ανοιχτή και άλλοτε περιχαρακωμένη.

Άλλοτε ήρεμοι οι κύκλοι και άλλοτε ταραγμένοι σαν τους ομόκεντρους κύκλους που σχηματίζει το βότσαλο όταν πέφτει στην ήρεμη θάλασσα. Και είναι αλήθεια ότι κάθε κύκλος που κλείνει παίρνει μαζί του καταστάσεις, περιόδους, στιγμές, εικόνες, ήχους. Και ακόμη φωνές, άλλοτε ήρεμες και απαλές και άλλοτε άναρθρες κραυγές. Παίρνει μαζί και όλους εκείνους τους ανθρώπους που δόλια είχαν παρεισφρήσει στον κύκλο. Και επιστρέφει πίσω καθαρός. Ανθρώπους που ξέρεις ότι μετά το κλείσιμο αυτού του κύκλου, ίσως να μην τους ξαναδείς ποτέ, ίσως ποτέ να μην ξαναμοιραστείς μαζί τους την ίδια καθημερινότητα, την ίδια πόλη, την ίδια ζωή. Τουλάχιστον με τον τρόπο που νόμιζες μέχρι σήμερα.
Κάθε φορά που στο τελευταίο του βράδυ ένας κύκλος φεύγει για να δώσει τη θέση του στον επόμενο, κάθε φορά που θα σημάνει η απαρχή ενός νέου κύκλου, αμίλητος συναντώ τη μοίρα, με φώτα σβηστά, μα με ψυχή φωτεινή για να ανταλλάξω μαζί της κάποιες από τις γνωστές μόνιμες πια κουβέντες. Αυτό το βράδυ ήταν αισιόδοξη: «Μεθάω με την δική σου χαρά, με το δικό σου διαφορετικό, με το δικό σου ξεχωριστό, με το δικό σου μυστικό, με αυτό που δε λες, αλλά που υπάρχει! Είναι αυτό που σε συνεπήρε και που σε έκανε έτσι, που σε μεταμόρφωσε και που σε απελευθέρωσε έστω και αν γίνεται προς λάθος κατευθύνσεις! Δεν ξέρω ποιο βλέμμα, ποιος ήχος, ποιο χαμόγελο ή ποιο άγγιγμα, ακούγεται σαν βυθός και έκσταση μαζί! Δε με νοιάζει ποιοι άνεμοι κόβουν τα βουνά σου, ούτε ποιοι βουβαίνουν τις ανησυχίες σου! Με νοιάζει να μάθω την πηγή όλων αυτών μόνο όταν εσύ θέλεις, γιατί αυτό υποσχέθηκες! Και τις υποσχέσεις πρέπει να τις κρατάμε όσο και όποιας ποιότητας κρασί και αν έχουμε καταναλώσει! Ως τότε, θα μείνω εδώ να σε παρακολουθώ και να σε θαυμάζω, να σε χαίρομαι και να σε απολαμβάνω, να αισθάνομαι τυχερή που με κάνεις και χαμογελάω με την μεταμόρφωσή σου και να σε βάζω στην σκέψη μου σαν ψαρά η καπετάνιο, μάλλον καλύτερα καπετάνιο που φεύγει προς ορίζοντα καθαρό, μακριά από απειλές, σκοτάδια και αλληγορίες, γιατί δε γίνεται αλλιώς!»

Και αναρωτιέμαι, μετά την κουβέντα με αυτήν την απροσδιόριστη και αναπάντεχη Μοίρα: Πως ξέρει τον πυρήνα των κύκλων μου, πως ξέρει πότε ανοίγουν και πότε κλείνουν, πως ξέρει τη διάθεση που μου διαμορφώνουν; Έχει ήδη ξημερώσει. Έμεινα να κοιτώ τους ομόκεντρους κύκλους που σχημάτιζε η πρωινή φθινοπωρινή βροχή στο πλακόστρωτο της βεράντας. Η φθινοπωρινή βροχή που ορμητική σβήνει τους κύκλους από κιμωλία στο πάτωμα. Που ετοιμάζει το έδαφος για άλλους νέους κύκλους. Για εκείνους που θα έρθει το μαγικό χέρι της ζωής και με τον αλάνθαστο διαβήτη της θα τους σχεδιάσει και πάλι από την αρχή επαναφέροντας την τάξη και την ηρεμία, μέχρι τον επόμενο μικρό ή μεγάλο κύκλο.