31 Δεκεμβρίου 2020

Μια μικρή αποτίμηση μιας μεγάλης, δίσεκτης χρονιάς

Μέχρι τώρα ξέραμε ότι στις δίσεκτες χρονιές δεν παντρευόμαστε. Φέτος μάθαμε ότι οι δίσεκτες χρονιές μπορεί να αποβούν πολύ πιο παράξενες, αλλά και πολύ πιο ενδιαφέρουσες, και να σε αφήσουν με το στόμα ανοιχτό.
Μέχρι τώρα ξέραμε ότι στις δίσεκτες χρονιές δεν παντρευόμαστε. Φέτος μάθαμε ότι οι δίσεκτες χρονιές μπορεί να αποβούν πολύ πιο παράξενες, αλλά και πολύ πιο ενδιαφέρουσες, και να σε αφήσουν με το στόμα ανοιχτό.

Μέχρι τώρα ξέραμε ότι στις δίσεκτες χρονιές δεν παντρευόμαστε – έτσι λέει η λαϊκή σοφία. Φέτος, το 2020 δηλαδή, μάθαμε ότι οι δίσεκτες χρονιές μπορεί να αποβούν πολύ πιο παράξενες, αλλά και πολύ πιο ενδιαφέρουσες, και να σε αφήσουν με το στόμα ανοιχτό - κλείστο τώρα και βάλε και μια μάσκα, που να καλύπτει και τη μύτη όμως, ναι;

Επίσης φέτος (το 2020, δηλαδή) μας έγινε σαφές ότι η αλλαγή είναι η μόνη σταθερά στη ζωή και ότι η προσαρμοστικότητα είναι το πιο ισχυρό όπλο που έχουμε για την – φυσική, ψυχολογική, συναισθηματική, διανοητική, πνευματική και ό,τι άλλο - επιβίωση μας. Και ότι το σύμπαν διαθέτει πολύ και εξαιρετικό χιούμορ.

Το τελευταίο είναι δεδομένο, τουλάχιστον εγώ το έχω εμπεδώσει, κι αν το δεις έτσι εξαρχής ίσως βοηθάει να αντιμετωπίζεις τα περισσότερα που (σου) συμβαίνουν λίγο πιο ψύχραιμα, φλεγματικά, αυτοσαρκαστικά, με όσο χιούμορ διαθέτεις κι εσύ τέλος πάντων – κάποια στιγμή μπορεί και να ουρλιάξεις, αλλά το γέλιο είναι καλό φάρμακο γενικά, βοηθάει στην ροή της ενέργειας και χαλαρώνει.

Όσο για τα δυο πρώτα, ουσιαστικά το ένα εμπεριέχει το άλλο καθώς η προσαρμοστικότητα αφορά μια διαρκή διαδικασία προσαρμογής σε απανωτές αλλαγές. Είναι το κλειδί που ανοίγει πολλές κλειδαριές – το θέμα είναι να βρίσκουμε κάθε φορά τη σωστή που, όμως, ποιος ξέρει τι θα ανοίξει και τι θα βρούμε εκεί;

Το βλέπαμε να έρχεται όλο και πιο κοντά, αλλά ίσως μέσα μας αρνιόμασταν να το πιστέψουμε. Μέχρι που έκλεισε η Ιταλία, δίπλα. Και από τον Μάρτιο κλειστήκαμε κι εμείς στα σπίτια μας - υποχρεωτικό cocooning για να προστατευτούμε. Εισπνοές, εκπνοές και το ερώτημα που προέκυπτε ήταν αν αναπνέουμε καλύτερα στο κουκούλι μας - με ό,τι έχουμε βάλει μέσα - ή στον θανάσιμο κίνδυνο έξω. Ακούγαμε για ανθρώπους που νοσούν και νεκρούς και νιώθαμε και ήμασταν τυχεροί αν δεν είχαμε τέτοια στον περίγυρο μας. Εκτιμήσαμε αυτά που έχουμε, απορρίψαμε άλλα, αναθεωρήσαμε και όλα έγιναν λίγο πιο συνειδητά. Αποκτήσαμε χρόνο για τον εαυτό μας, να δούμε που βρισκόμαστε, τι είμαστε, τι είναι σημαντικό για τον καθένα και την καθεμία, τι όχι. Θέλοντας και μη, καθαρίσαμε το μυαλό μας και είδαμε τους εαυτούς μας με ησυχία – ο κόσμος μέχρι τότε ήταν υπερβολικά θορυβώδης, τώρα πια δεν υπήρχαν δικαιολογίες, ήμασταν αυτό που ήμασταν και το βλέπαμε μπροστά μας, μόνοι και μόνες μας, σε καθρέφτες ή και σε οθόνες – zoom, teams, skype, οπουδήποτε.

Θυμώσαμε, πονέσαμε, το διαπραγματευτήκαμε, το φιλοσοφήσαμε, το αποδεχτήκαμε ή μήπως όχι – περάσαμε και περνάμε στάδια της θλίψης, μπρος-πίσω, πάλι μπρος και που είσαι ακόμη.

Αλλά είμαστε εδώ τώρα. Δεν αλλάξαμε ουσιαστικά, πήραμε μόνο μια ιδέα «προσαρμοστικότητας» νομίζω, και ίσως το πιο ανησυχητικό είναι ότι σε έναν κόσμο, σε ένα περιβάλλον, σε ένα σύμπαν που αλλάζει συνεχώς, ακόμη υπάρχουν άνθρωποι που περιμένουν την «επιστροφή στην κανονικότητα», εκεί που ήμασταν έναν χρόνο πριν. Έχω την εντύπωση ότι αυτό δεν θα γίνει, και αν γίνει θα είναι παροδικό, μέχρι το επόμενο καμπανάκι που θα (προσπαθήσει να) μας ξυπνήσει. Μέχρι τον επόμενο προβολέα, που θα εμφανιστεί με τη μορφή κάποιου πολύ γήινου γεγονότος για να φωτίσει ό,τι είμαστε, ακόμη και αυτά που δεν μπορούμε ή δεν θέλουμε να δούμε.  Είναι η εξέλιξη έτσι, είναι η ροή στην οποία όσο αντιστεκόμαστε, τόσο κινδυνεύουμε να πνιγούμε.

Μπορεί, όμως, να ήταν και η αρχή όλο αυτό – ενός νέου τρόπου αντίληψης πραγμάτων, μιας νέας, απαλλαγμένης από παλιές και άχρηστες αντιλήψεις και  πεποιθήσεις, συνειδητότητας. Άλλης πίστας. Και να χρειάζεται χρόνο, και να πάρει χρόνο μέχρι να αντιληφθούμε τα πράγματα συνολικά και  στην ουσία τους. Όπως και ό,τι μπορεί ο καθένας και η καθεμία. Έτσι κι αλλιώς, σε αυτό δεν υπάρχει σωστό και λάθος, ούτε βιαζόμαστε και η κάθε προσαρμογή στις αλλαγές θέλει χρόνο.

Στο μεταξύ, ακόμη και το 2020, οι γεννήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο ήταν κατά πολύ  περισσότερες από τους θανάτους. Η γη συνεχίζει να γυρίζει και, προς το τέλος της χρονιάς, ο ανθρώπινος παράγοντας ανακάλυψε και το εμβόλιο που θα κάνουμε, μια και η ίδια η φύση έχει δώσει στον άνθρωπο τη διάνοια άρα και τη  επιστημοσύνη ώστε να το ανακαλύψει, να ανακόψει τη φόρα της πανδημίας,  να μας δώσει χρόνο. Θα δούμε.

Δείχνει σαν το ίδιο το σύμπαν, η φύση, ο θεός να μας δυσκολεύει από τη μια, αλλά να μας δίνει και τις απαραίτητες διεξόδους από την άλλη ώστε να προχωράμε πιο συντονισμένα. Ώστε να έρθει εκείνη η στιγμή στο χρόνο που – κάνοντας κάτι πολύ απλό και καθημερινό – θα συνειδητοποιήσουμε ότι αναπνέουμε και πάλι κανονικά, ότι δεν φοβόμαστε πια, ότι δεν χρειαζόμαστε φασαρία για να μας αποσπά και να ξεχνιόμαστε, αλλά νιώθουμε τη γαλήνη που προκύπτει από την εμπειρία και τη γνώση ότι μια φορά τα καταφέραμε, πιεστήκαμε, προσαρμοστήκαμε ξανά και ξανά, εναρμονίσαμε τα σημαντικά μας και - χωρίς να πεθάνουμε - ξαναγεννηθήκαμε.

Όσο για τους γάμους, ακόμη και μέσα στο δίσεκτο 2020 έγιναν πολλοί. Αλλά έτσι κι αλλιώς το θέμα δεν είναι αυτό. Το θέμα δεν ήταν ποτέ αυτό. Τα δίσεκτα χρόνια απλά έχουν λίγο χρόνο παραπάνω. Αλλά αυτό είναι θέμα ορισμού του χρόνου, όχι ο χρόνος καθαυτός.

Καλή συνέχεια και καλή χρονιά.