13 Μαρτίου 2018

Ζακ Λακάν | Το ν’ αγαπάς, είναι ένα είδος αυτοκτονίας.

Ζακ Λακάν | αποφθέγματα
15 απόψεις του πιο αμφιλεγόμενου ψυχαναλυτή μετά το Φρόυντ, για την αγάπη, την ψυχανάλυση, το υποσυνείδητο & άλλα ακόμα.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
15 απόψεις του πιο αμφιλεγόμενου ψυχαναλυτή μετά το Φρόυντ, για την αγάπη, την ψυχανάλυση, το υποσυνείδητο & άλλα ακόμα.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή

 "Το ν’ αγαπάς, είναι ένα είδος αυτοκτονίας." είπε κάποτε ο Ζακ Λακάν. Όσο και βαρύς να φαίνεται ο χαρακτηρισμός της "αγάπης", νομίζω ότι είναι δικαιολογημένος. Είναι αλήθεια πως όταν αγαπάμε κάποιον άνθρωπο -κι αναφέρομαι στην ουσιαστική αγάπη, την ανιδιοτελή- , η ψυχή μας "δίνεται" ολοκληρωτικά... Σκεφτείτε, λοιπόν, πόσο μεγάλη είναι η απογοήτευση αν δεν υπάρχει ανταπόκριση και σε ακραίες περιπτώσεις πού θα μπορούσε να οδηγήσει...

Ο Λακάν, ο οποίος θεωρήθηκε"ο πιο αμφιλεγόμενος ψυχαναλυτής μετά το Φρόυντ", είχε μελετήσει τόσο την αγάπη, όσο και τις αντιδράσεις των ανθρώπων που νιώθουν αυτό το συναίσθημα.  Ο Γάλλος ψυχαναλυτής και ψυχίατρος, στις αρχές της δεκαετίας του `30 δημοσίευσε τη διατριβή του για την παρανοϊκή ψύχωση. Όταν έγινε δεκτός στη Γαλλική Ψυχαναλυτική Εταιρεία παρουσίασε τη θέση του για το λεγόμενο "στάδιο του καθρέφτη". Οργάνωσε ετήσια σεμινάρια στο Παρίσι από το 1953 ως το 1981, επηρεάζοντας πολλές ηγετικές φυσιογνωμίες Γάλλων διανοούμενων  και κυρίως όσους είχαν σχέση με τον μεταδομισμό. Ο ίδιος επηρρεάστηκε από φίλους του σουρεαλιστές, τον Μπρετόν, τον Πικάσο και ειδικά τον Σαλβαντόρ Νταλί. Οδηγήθηκε στη δημιουργία μιας μοναδικής σύνθεσης μεταξύ ψυχανάλυσης και σουρεαλισμού που τον οδήγησε στην απόρριψη της πεποίθησης  ότι η πραγματικότητα μπορεί να αποτυπωθεί σε οποιαδήποτε γλώσσα.

Το 1964 ίδρυσε τη Φροϊδική Σχολή των Παρισίων πετυχαίνοντας με την ακτινοβολία της να ξεπεράσει κατά πολύ τα γαλλικά σύνορα.

Οι καινοτόμες ιδέες του επηρρέασαν σημαντικά την κριτική θεωρία, τη λογοτεχνική θεωρία, τη γαλλική φιλοσοφία του 20ού αιώνα, την κοινωνιολογία, τη φεμινιστική θεωρία, τη θεωρία κινηματογράφου καθώς και την κλινική ψυχανάλυση.

Τη σημερινή εποχή πολλές σχολές και κοινότητες λειτουργούν γύρω από το έργο του. Ανάμεσα στους υπέρμαχούς του είναι  οι φιλόσοφοι Μισέλ Φουκώ και Λουί Αλτουσέρ, ο ανθρωπολόγος Κλοντ Λεβί-Στρος και στους επικριτές του ο γλωσσολόγος Νόαμ Τσόμσκι.

Επέλεξα 15 αποφθέγματά του και σας τα παραθέτω...

Η πιο τρομακτική εμπειρία στη ζωή ενός ανθρώπου είναι όταν, γύρω στην ηλικία των τριών χρόνων, συνειδητοποιεί ότι δεν ταυτίζεται με το περιβάλλον, δεν αποτελεί μέρος του, αλλά είναι μια ξεχωριστή οντότητα.

Η ψυχανάλυση είναι μια θεραπεία εναντίον της άγνοιας. Δεν έχει κανένα αποτέλεσμα επάνω στη βλακεία.

Το ν’ αγαπάς, είναι ένα είδος αυτοκτονίας.

Το υποσυνείδητο ξεδιπλώνεται μέσα από τα παιχνίδια της γλώσσας.

Αγάπη είναι να δίνεις κάτι που δεν έχεις σε κάποιον που δεν το θέλει.

Η ψυχανάλυση έχει σκοπό την εμφάνιση μιας αληθινής λέξης.
Δεν είναι το καλό, αλλά το κακό που προκαλεί την ενοχή.

Η επιθυμία είναι η επιθυμία του Άλλου.

Αυτό που ψάχνω στην ομιλία είναι η απάντηση του άλλου.

Η γλώσσα πριν να σημαίνει κάτι, σημαίνει για κάποιον.

Υπάρχει κάποιο είδος φυσικού νόμου σύμφωνα με τον οποίο οι οργανισμοί αιχμαλωτίζονται από το περιβάλλον τους. Ο οργανισμός υφίσταται μια μορφή φαντασιακής αιχμαλωσίας σε μια εξωτερική εικόνα. Είναι η φάση του καθρέφτη.

Το αρχικό βήμα στην ψυχανάλυση δεν είναι η αποκάλυψη εκείνου που λέει ο ασθενής, αλλά του τόπου από τον οποίο ομιλεί.

Το ν’ αγαπάς είναι ουσιαστικά η επιθυμία ν’ αγαπηθείς.

Σε όσους καθρέφτες και να κοιτάξεις, το βλέμμα σου δεν μπορείς να το δεις.

Στην ψυχανάλυση, πράξεις που διακόπτονται παρέχουν πολύ περισσότερο πληροφοριακό υλικό από πράξεις που ολοκληρώνονται.