02 Νοεμβρίου 2021

Εσείς θα πληρώνατε για να ζήσετε στην ουτοπική πραγματικότητα του Metaverse ;

metaverse | Facebook | Meta | εικονική ζωή | μαριονέτα
Εικονικές διακοπές, εικονικές ιδιοκτησίες… Όλα εικονικά… Ένα μεγάλο παιχνίδι στο οποίο όλοι θα εμπλακούμε και το πιθανότερο κάποια  στιγμή δεν θα έχουμε τη δύναμη να ξεφύγουμε από αυτό. Γιατί κάποιοι λίγοι θα μας μανιπιουλάρουν. Όπως στο κλασικό παιχνίδι της μαριονέτας...
Εικονικές διακοπές, εικονικές ιδιοκτησίες… Όλα εικονικά… Ένα μεγάλο παιχνίδι στο οποίο όλοι θα εμπλακούμε και το πιθανότερο κάποια στιγμή δεν θα έχουμε τη δύναμη να ξεφύγουμε από αυτό. Γιατί κάποιοι λίγοι θα μας μανιπιουλάρουν. Όπως στο κλασικό παιχνίδι της μαριονέτας...

Ίσως δεν υπάρχει άνθρωπος - είτε χρήστης του facebook, είτε όχι- που να μην έχει ακούσει ότι η εταιρεία Facebook σχεδιάζει να περάσει σε μια νέα ψηφιακή εποχή, την οποία αποκαλεί metaverse. Έναν διαδικτυακό κόσμο στον οποίο οι άνθρωποι θα μπορούν να παίζουν, να εργάζονται και να επικοινωνούν στον εικονικό κόσμο με τη χρήση γυαλιών εικονικής πραγματικότητας.

Σε ανάρτησή του, ο ιδρυτής του Facebook, o Mark Zuckerberg προσπαθεί να εξηγήσει τη νέα σελίδα στην εποχή της εικονικής πραγματικότητας.

«Όταν ξεκίνησα το Facebook, πληκτρολογούσαμε ως επί το πλείστον κείμενο σε ιστοσελίδες. Όταν αποκτήσαμε τηλέφωνα με κάμερες, το διαδίκτυο έγινε πιο οπτικό και κινητό. Καθώς οι συνδέσεις γίνονταν ταχύτερες, το βίντεο έγινε ένας πλουσιότερος τρόπος να μοιραζόμαστε εμπειρίες.

Η επόμενη πλατφόρμα θα είναι ακόμη πιο καθηλωτική -ένα ενσώματο διαδίκτυο, όπου θα είστε μέσα στην εμπειρία, όχι απλώς θα την κοιτάτε. Το αποκαλούμε αυτό metaverse και θα αγγίξει κάθε προϊόν που κατασκευάζουμε… Από εδώ και στο εξής, θα είμαστε πρώτα στο metaverse, όχι στο Facebook. Αυτό σημαίνει ότι με την πάροδο του χρόνου δεν θα χρειάζεστε λογαριασμό στο Facebook για να χρησιμοποιήσετε τις άλλες υπηρεσίες μας», είπε ανάμεσα σε άλλα ο Zuckerberg. 

Eδώ και μήνες βέβαια, γνωστοποίησε αυτό το πλάνο του σε συνέντευξή του στο The Verge.  Τον Ιούλιο, συγκεκριμένα, ο Mark Zuckerberg υποστήριξε ότι το Facebook θα μεταβεί τα επόμενα πέντε χρόνια από μια εταιρεία μέσων κοινωνικής δικτύωσης σε μια «εταιρεία metaverse»

A peek into the metaverse: How to prevent a virtual world from becoming a  dystopian nightmare | Advertising | Campaign Asia

Για όσους ακόμα αναρωτιούνται πώς θα είναι αυτή η νέα “εικονική πραγματικότητα” του Metaverse, αρκεί να γνωρίσουν κάποια βασικά πράγματα ώστε να βγάλουν τα δικά τους συμπεράσματα. 

Έργα τεχνολογίας blockchain όπως το Decentraland και το The Sandbox θα δημιουργούν και θα πωλούν δέματα εικονικής ακίνητης περιουσίας. 

Tι είναι όμως το blockchain;

Το blockchain χρησιμοποιείται για τη δημιουργία μοναδικών εικόνων, βίντεο ή μουσικής. Στη συνέχεια αυτά δημοπρατούνται σε ψηφιακή μορφή από τους ιδιοκτήτες τους για υπέρογκα χρηματικά ποσά. Για παράδειγμα ας θυμηθούμε το ψηφιακό κολάζ από έναν καλλιτέχνη που ονομάζεται Beeple, το οποίο πωλήθηκε στον οίκο δημοπρασιών Christie για το ποσό-ρεκόρ των 69,3 εκατομμυρίων δολαρίων. 

Αυτή η τεχνολογία ονομάζεται NFT (Non-fungible tokens), που σημαίνει αναντικατάστατα σύμβολα τα οποία αντιπροσωπεύουν ψηφιακές μονάδες αποθηκευμένες στο καθολικό (ledger) με τη μορφή blockchain. Αυτά τα σύμβολα δεν μπορούν να αλλάξουν ή να αντικατασταθούν. Αξίζει να σημειωθεί ότι υπάρχει μόνο ένας ιδιοκτήτης, αλλά οι άνθρωποι μπορούν να αγοράσουν, να μοιραστούν και να ανταλλάξουν αντίγραφα.

Ποιες θα είναι άραγε οι συνέπειες του metaverse;

Oι σκεπτικιστές και οι επικριτές αυτής της τεχνολογίας δεν είναι λίγοι. Ένα σημαντικό επιχείρημά τους είναι ότι κατά τη γνώμη τους συμβάλλει στην κλιματική κρίση καθώς στο blockchain απαιτείται κατανάλωση υψηλής ενέργειας.

Nvidia Is Creating A Giant Virtual Metaverse Of The World

Μήπως όμως υπάρχουν κι άλλες παγίδες πίσω από αυτό; 

Ας εξετάσουμε την περίπτωση του δημοφιλούς Fortnite το οποίο  είναι ήδη ένα είδος metaverse. Ενώ σύμφωνα με το παιχνίδι πρέπει κυρίως να πυροβολήσεις άλλους παίκτες σε μια ξέφρενη μάχη σώμα με σώμα σε ένα νησί μέχρι να επιβιώσει μόνο ένας, έχει εξελιχθεί τελικά περισσότερο σε ένα ψηφιακό sandbox. Ο ανταγωνισμός είναι συχνά λιγότερο σημαντικός από τις εικονικές κοινωνικές συναναστροφές. Παιχνίδια όπως το Roblox (2004) και το Minecraft (2009) κυριαρχούν στο ίδιο είδος. Ωστόσο, υπάρχει μια παγίδα μέσα σε αυτούς τους νέους κόσμους παιχνιδιών και πλατφόρμων. Οι χώροι υποτίθεται ότι προσφέρουν πλήρη ανεξαρτησία, ένα άνευ προηγουμένου άνοιγμα δημιουργικών ευκαιριών, ωστόσο  στην πραγματικότητα δεν είναι καθόλου ανεξάρτητοι. Το metaverse είναι λιγότερο ένας νέος χώρος κοινωνικών συναναστροφών παρά μια νέα οικονομία, όπου μια μεμονωμένη επιχείρηση υπαγορεύει κάθε πτυχή μιας εμπειρίας. Στην ουσία δεν υπάρχει πιθανότητα που να μην είναι προκαθορισμένη. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι η δημιουργικότητα είναι αδύνατη. Για παράδειγμα,  στο Second Life (2003) δημιούργησε κοινόχρηστους, εικονικούς χώρους όπου η αυτοέκφραση ήταν εξίσου σημαντική με κάθε είδους συσσώρευση υλικού. Ο καλλιτέχνης Cao Fei χρησιμοποίησε το Second Life για να δημιουργήσει τον εικονικό εκθεσιακό χώρο RMB City (2009–11), ο οποίος φιλοξένησε εκδηλώσεις που εκτυλίσσονταν σε φυσικές εκπομπές και έργα βίντεο.

Όμως το Second Life είναι μια σπάνια περίπτωση τέτοιου χώρου  σε στιλ μετατροπών που δεν είναι υπερβολικά εμπορευματοποιημένη  ή αναγκασμένη  να αναπτύσσεται με μη βιώσιμους ρυθμούς για να φιλοξενήσει έναν μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου πληθυσμού. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς μια εταιρεία όπως το Facebook να επιτρέπει τέτοια έργα, ιδιαίτερα όταν αντιμετωπίζει ήδη λογοκρισία σε χώρες συμπεριλαμβανομένης της Κίνας.  Ένα ανοιχτό metaverse θα μπορούσε να βασίζεται σε έναν καλοπροαίρετο κυρίαρχο που δέχεται την ελευθερία των χρηστών του. 

 Είναι όμως αυτό το όραμα του ουτοπικού metaverse ή επιθυμεί να κυριαρχήσει δημιουργώντας ένα είδος ψηφιακού καπιταλιστικού καταναλωτισμού με το κέρδος νέων αντικειμένων που θα βρίσκονται μόνο στην οθόνη; 

Με τις τελευταίες αυτές εξελίξεις ειλικρινά προβληματίζομαι και σκέφτομαι ότι  ο κόσμος μας ναι μεν εξελίσσεται πετυχαίνοντας μεγάλα επιτεύγματα στην εξέλιξη της τεχνολογίας και της επιστήμης, ωστόσο δημιουργεί διαρκώς νέες ανάγκες στους ανθρώπους και νέες “μόδες” που μπορεί να τον οδηγήσουν σε ένα ταξίδι χωρίς επιστροφή. 

Ήδη με τόση ανειλικρίνεια που κυριαρχεί στον κόσμο, φτάνουμε στο σημείο να δυσκολευόμαστε να αναγνωρίσουμε τι είναι αλήθεια και τι είναι ψέμα. Αμφιβάλλουμε για το αν ο άνθρωπος που βρίσκεται δίπλα μας- είτε φίλος, είτε σύζυγος, είτε συγγενής -είναι έτσι όμως μας παρουσιάζεται… 

Bring your imagination into reality! A bridge between virtual and real world,  Metaverse | Samsung Display Newsroom

Φανταστείτε λοιπόν, να μπούμε σε μια meteverse κατάσταση όπου θα πληρώνουμε για να μας “ανήκουν” τίτλοι πραγμάτων τα οποία στην ουσία δεν θα μας ανήκουν καθώς ούτε να τα αγγίξουμε θα μπορούμε, ούτε να φορέσουμε, ούτε να τα φέρουμε στο σπίτι μας. Εικονικές διακοπές, εικονικές ιδιοκτησίες… Όλα εικονικά… Ένα μεγάλο παιχνίδι στο οποίο όλοι θα εμπλακούμε και το πιθανότερο κάποια  στιγμή δεν θα έχουμε τη δύναμη να ξεφύγουμε από αυτό. Γιατί κάποιοι λίγοι θα μας μανιπιουλάρουν. Όπως στο κλασικό παιχνίδι της μαριονέτας...

The Metaverse - Victoria VR