05 Αυγούστου 2018

Τένεσι Ουίλλιαμς | Αγάπα ό,τι αγαπάς και μην απολογείσαι...

Τένεσι Ουίλλιαμς | αποφθέγματα | Γυάλινος κόσμος
15 μαθήματα ζωής του κορυφαίου Αμερικανού θεατρικού συγγραφέα & το έργο του, Γυάλινος κόσμος, που τον καθιέρωσε.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
15 μαθήματα ζωής του κορυφαίου Αμερικανού θεατρικού συγγραφέα & το έργο του, Γυάλινος κόσμος, που τον καθιέρωσε.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή

* Aπαγορεύεται αναδημοσίευση του κειμένου ή μέρος αυτού, από άλλο site / blog.


Τένεσι Ουίλλιαμς... Ένας από τους κορυφαίους  Αμερικανούς θεατρικούς συγγραφείς, μαζί με το σύγχρονό του, Άρθουρ Μίλλερ. Τη μεγαλύτερη περίοδο της ζωής του έζησε τη Νέα Ορλεάνη. Έγραψε ποιήματα, νουβέλες, θεατρικά έργα και παιχνίδια, ιστορίες και μυθιστορήματα και το 1948 κέρδισε το βραβείο Πούλιτζερ για το "Λεωφορείον ο Πόθος" ενώ το  1955 για τη "Λυσσασμένη Γάτα". Τα έργα του είναι μεταφρασμένα σε περισσότερες από 30 γλώσσες, και παγκοσμίως αποτελούν ιδιαίτερα δημοφιλείς παραστάσεις.

Το έργο του "Γυάλινος Κόσμος", είναι εκτός από τα αριστουργήματα της παγκόσμιας δραματουργίας, και το  έργο που τον καθιέρωσε.

Αναφέρεται σε ένα τρίγωνο σιωπηλής απόγνωσης-μάνα-γιος-κόρη. Τρεις εγκλωβισμένοι άνθρωποι που καταφεύγουν στη φαντασία ή την ψευδαίσθηση προκειμένου  να ξεφύγουν από την πραγματικότητα.

Ο Τομ εξιστορεί μέσα από τις αναμνήσεις του τη ζωή της οικογένειας Γουίνγκφιλντ, που την απαρτίζουν ο γιος Τομ, η μητέρα Αμάντα και η κόρη Λώρα. Ο πατέρας τους έχει εγκαταλείψει πολλά χρόνια πριν κι εκείνοι απο τότε ζουν σ` ένα δικό τους "γυάλινο κόσμο". Η μητέρα έχει έμμονη ιδέα με τα παιδικά και νεανικά της χρόνια στο Νότο, έχοντας την εικόνα της "ξεπεσμένης καλλονής". Όνειρό της είναι ένα  καλύτερο μέλλον για τα παιδιά της. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι σκληρή. Πιστεύει ότι ο γιος της είναι εγωιστής & ονειροπόλος, ένας ανεύθυνος που καταφεύγει στο αλκοόλ, στην ποίηση, στη λογοτεχνία και τον κινηματογράφο, χωρίς να συνεισφέρει ουσιαστικά στην οικογένεια. Το όνειρο του Τομ είναι να φύγει για να ζήσει όπως οι ήρωες στα βιβλία που διαβάζει, όπως έκανε κι ο πατέρας του. Η Λώρα είναι ένα φοβισμένο κορίτσι με φυσική αναπηρία στο πόδι. Έχει φοβία για  τον έξω κόσμο και προτιμά τη συλλογή της από γυάλινα ζωάκια και την συλλογή παλιών δίσκων γραμμοφώνου του πατέρα της. Ένας επισκέπτης έρχεται και η μητέρα  στρέφει την ελπίδα της σε εκείνον με τον οποίο ήταν ερωτευμένη η Λώρα. Έρχεται η στιγμή όμως που όλα γκρεμίζονται κι επανέρχονται στη σκληρή πραγματικότητα.

Ακολουθούν 17 μαθήματα ζωής του Τένεσι Ουίλλιαμς κι αποσπάσματα από το Γυάλινο κόσμο...

Ο καθένας είναι ένα τίποτα μέχρι να τον αγαπήσεις.

Η ζωή είναι κυρίως αναμνήσεις –εκτός από αυτήν εδώ την τωρινή στιγμή, που περνάει από δίπλα σου τόσο γρήγορα, ίσα που προλαβαίνεις να την παρατηρήσεις.

Όλη η καλή τέχνη είναι αδιακρισία.

Είμαστε όλοι καταδικασμένοι σε μοναχικό εγκλεισμό μέσα στο ίδιο μας το δέρμα –ισόβια.

Ο χρόνος είναι η μεγαλύτερη απόσταση ανάμεσα σε δυο μέρη.

Πάντα βασιζόμουνα στην καλοσύνη των ξένων.

Μπορείς να είσαι νέος χωρίς λεφτά, αλλά δεν μπορείς να είσαι γέρος χωρίς λεφτά.

Η ζωή είναι εν μέρει αυτό που εμείς την κάνουμε, κι εν μέρει αυτό που την κάνουν οι φίλοι που διαλέγουμε.

Ένα κενό είναι πολύ καλύτερο από μερικά από τα πράγματα με τα οποία η φύση το γεμίζει.

Η επιτυχία μπλοκάρεται από το να επικεντρώνεσαι σ’ αυτήν και να τη σχεδιάζεις. Η επιτυχία είναι ντροπαλή, δεν θα ‘ρθει όσο παρακολουθείς.

Η κόλαση είναι ο ίδιος μας ο εαυτός  και η μόνη λύτρωση είναι να παραμερίσεις τον εαυτό σου και να αισθανθείς βαθιά για κάποιον άλλον.

Έρχεται κάποια ώρα που πρέπει να φύγεις, ακόμα κι αν δεν έχεις σίγουρο μέρος να πας.

Όλοι οι σκληροί άνθρωποι περιγράφουν τους εαυτούς τους ως υπόδειγμα ειλικρίνειας.

Σε κάθε θεατρικό έργο πρέπει να υπάρχει ένα πρόσωπο με κάποια σκοτεινή, ακατανόητη πτυχή, που τα κίνητρά του να μην είναι κατανοητά.

Γιατί έγραφα; Επειδή δεν έβρισκα τη ζωή ικανοποιητική.

Ο θάνατος είναι μια στιγμή. Και η ζωή τόσες πολλές...

Αποσπάσματα από το "Γυάλινο κόσμο"

"Δεν πήγα στο φεγγάρι, πήγα πιο πέρα. Γιατί ο χρόνος είναι η μεγαλύτερη απόσταση που χωρίζει δύο τόπους... Μετά από λίγο καιρό μ’ έδιωξαν από τη δουλειά, γιατί έγραψα ένα ποίη­μα πάνω σ’ ένα κουτί παπουτσιών. Έφυγα από το Σαιν Λούις. Κατέβηκα για τελευταία φορά εκείνη τη σκάλα κινδύνου και από τότε ακολούθησα τα χνάρια του πατέρα μου, προσπαθώ­ντας με τη διαρκή κίνηση να βρω αυτό που είναι χαμένο στο χάος. Γι’ αυτό και ταξίδεψα πολύ. Οι πόλεις στροβιλίζονταν γύρω μου σαν νεκρά φύλλα, φύλλα με ζωντανά ακόμα χρώ­ματα, αλλά αποκομμένα από το κλαδί τους. Θα μπορούσα να έχω σταματήσει κάπου, αλλά είχα την αίσθηση ότι κάτι με κυνηγούσε, κάτι που εμφανιζόταν ξαφνικά μπροστά μου και με ξάφνιαζε. Άλλοτε ένα κομμάτι μουσικής που κάτι μου θύ­μιζε, άλλοτε ένα κομμάτι απλό, διάφανο γυαλί... Μπορεί να περπατάω βράδυ σ’ ένα δρόμο, σε κάποια άγνωστη πόλη, προτού βρω παρέα. Και να περάσω από μια φωτισμένη βιτρίνα αρωματοπωλείου γεμάτη πολύχρωμα γυαλάκια, μπουκαλάκια σε υπέροχες αποχρώσεις, σαν κομμάτια ουράνιου τό­ξου. Και τότε να νιώσω το χέρι της αδελφής μου στον ώμο μου. Στρέφω και την κοιτάζω κατάματα... Αχ, Λώρα, Λώρα, προσπάθησα να σ’ αφήσω πίσω μου, αλλά τώρα σού είμαι πιο πιστός απ’ όσο ήμουν τότε! Ψάχνω για τσιγάρο, περνάω στο απέναντι πεζοδρόμιο, τρέχω σ’ ένα σινεμά ή σ’ ένα μπαρ, παίρνω ποτό, μιλάω στον πρώτο τυχόντα που θα βρω δίπλα μου, κάνω τα πάντα για να καταφέρω να σβήσω τα κεριά σου. Γιατί σήμερα ο κόσμος φωτίζεται μόνο με αστραπές. Σβήσε τα κεριά σου."

"Τζιμ:Τωρα πειτε μου και για εσας.Τι σας ενδιαφερει περισσοτερο απο ολα;
Λαουρα:Να,κανω -καθως σας ειπα-εχω-τη..γυαλινη συλλογη μου.
Τζιμ:Δεν πολυκαταλαβαινω τι θελετε να πειτε...Τι λογης γυαλι ειναι αυτο;
Λαουρα:Mερικα γυαλινα πραγματακια ,στολιδια το περισσοτερο.Ειναι ζωα καμωμενα απο γυαλι,τα πιο λεπτοκαμωμενα ζωα στον κοσμο!Η μητερα τα λεει ``γυαλινο θηριοτροφειο``.Εδω ειναι ενα ,αν θελετε να δειτε.Το πιο παλιο!Ειναι δεκατριων χρονων.
Ω προσεχετε....ν`ανασανετε-σπαει!
Τζιμ:Καλυτερα να μην το παρω.Ειμαι πολυ αδεξιος με τα μικροπραγματα..
Λαουρα:Δεν πειραζει, ελατε σας το εμπιστευομαι (το βαζει στην παλαμη του.)Δεστε τωρα,τι ωραια τον κρατατε!Κρατηστε τον πανω απ`το φως!Βλεπετε πως αστεραφτει το φως μεσα του;
Τζιμ:Nαι αληθεια ,στραφταλιζει!
Λαουρα:Δεν θα ηθελα να κανω εξαιρεση -μα ειναι ο χαιδεμενος μου.
Τζιμ:Τι ειναi;
Λαουρα:Δεν ειδατε το μοναδικο κερατακι στο κουτελο του;
Τζιμ:Mονοκερος ,ε;
Λαουρα:Mμ-μμ!
Τζιμ:Μονοκεροι δεν υπαρχουν πια στον κοσμο!
Λαουρα:Το ξερω!
Τζιμ:Φτωχο ,μικρο πλασματακι , θα νιωθει τετοια μοναξια!
Λαουρα:Ω,κι αν νιωθει δεν παραπονιεται.Στεκεται σ`ενα ραφι με κατι αλογα που δεν εχουν κερατακια,και ολα μαζι φαινεται να τa περναν ωραια!..
Τζιμ:Πως το ξερετε;
Λαουρα,αναλαφρα:Δεν τ`ακουσα να μαλωνουν μεταξυ τους!
Τζιμ,κατσουφιαζοντας:Δεν μαλωνουν,ε:Πολυ καλο σημαδι!
Που να τον βαλω;
Λαουρα:Βαλτε τον στο τραπεζι.Τους αρεσει ν`αλλαζουνε σκηνογραφια ποτε,ποτε!
Τζιμ,τεντωνεται:Λοιπον,λοιπον λοιπον.Βλεπετε πως μεγαλωνει η σκια μου οταν τεντωθω;
Λαουρα:Ωω! ναι ,φτανει ισαμε το ταβανι!..
Τζιμ:Νομιζω επαψε να βρεχει.(Παει στην πορτα του πλατωματος ,την ανοιγει.)Απο που ερχεται η μουσικη;
Λαουρα:Απο το χορευτικο κεντρο `παραδεισος` αντικρυ στο δρομο.
Τζιμ:Χορευουμε λοιπον,δεσποινις Γουινγκφλιντ;
Λαουρα:Ω,εγω..δεν μπορω.. να χορεψω...
Τζιμ:Να τα παλι-η κατωτεροτητα!
Λαουρα:Δεν χορεψα ποτε στη ζωη μου!
Τζιμ:Ελατε,δοκιμαστε τωρα!
Λαουρα:Ω,μα θα σας πατησω!..
Τζιμ:Δεν ειμαι γυαλινος!
Λαουρα:Πως-πως θ`αρχισουμε;
Τζιμ:Aφηστε το σε μενα.Σεις απλωστε λιγο τα χερια σας..
Λαουρα:Ετσι;
Τζιμ:Λιγο ψηλοτερα.Σωστα.Τωρα μη σφιγγεστε,αυτο ειναι το κυριοτερο-λυθειτε!
Λαουρα,γελωντας αδυναμα:Μου ειναι δυσκολο.
Τζιμ:Ενταξει!
Λαουρα:Φοβαμαι πως δεν θα μπορεσετε ναμε κουνησετε.
Tζιμ:Tι στοιχιματιζετε αν μπορεσω;(Την παρασερνει σε χορο)
Λαουρα:Χριστε μου,ναι μπορειτε!
Τζιμ:Αφηστε τωρα τον εαυτο σας,Λαουρα αφεθειτε!..
Λαουρα:Ma..
Tζιμ:Eλατε!..
Λαουρα:Δοκιμαζω!
Τζιμ:Οχι τοσο τεντωμενη-χαλαρα δεν ειπαμε;
Λαουρα:To ξερω, μα ειμαι ...
Τζιμ:Mη σφιγγεστε!Να, τωρα τα πατε καλυτερα.
Λαουρα:Aληθεια;
Tζιμ:Πολυ πολυ καλυτερα!(Την φερνει βολτα στο δωματιο ,χορευοντας ενα ατσαλο βαλς.)
Λαουρα:Ω,θεε μου!
Τζιμ:Xa,xa!
Λαουρα:Παναγια μου!
Tζιμ:χα, χα, χα. (Ξαφνικα χτυπουν το τραπεζι.Ο Τζιμ σταματα.) Τι χτυπησαμε;
Λαουρα:To τραπεζι.
Τζιμ:Επεσε τιποτα;Θαρρω..
Λαουρα:Nαι!
Τζιμ:Δεν φανταζομαι να ηταν το γυαλενιo αλογο με το κερατακι.
Λαουρα:Ναι!..
Τζιμ:Ου,ου,ου!Εσπασε;¨
Λαουρα:Tωρα ειναι σαν ολα τ`αλλα αλογα.
Tζιμ:Εχασε το..
Λαουρα:Κερατακι!Δεν πειραζει.Μπορει να του βγει σε καλο η μεταμορφωση!
Τζιμ:Ποτε δε θα με συγχωρεσετε.Ηταν το χαιδεμενο γυαλινο παιχνιδι σας...
Λαουρα:Δεν εχω χαιδεμενους πια.Δεν ειναι και μεγαλη τραγωδια.Τα γυαλικα σπανε τοσο ευκολα,οσο προσεκτικος και να εισαι !Η κινηση τρανταζει τα ραφια και τα βαζα πεφτουνε.
Τζιμ:Oμως λυπουμαι παρα πολυ που ειναι εγω η αιτια .
Λαουρα,χαμογελωντας:Δεν πειραζει.θα πω πως του κανανε εγχειρηση.Το κερατακι επεσε για να νιωσει λιγοτερο ιδιοτροπος!(Γελουν και οι δυο.)Τωρα θα νιωθει πως βρισκεται με δικους του, μαζι με τ`αλλα αλογα που δεν εχουν κερατακια!... "