16 Νοεμβρίου 2020

Αλέξης Σταμάτης | Ο εγκλεισμός είναι ένα τεστ προτεραιοτήτων, το μεγαλύτερο ίσως συλλογικό ψυχολογικό «πείραμα» που έχει γίνει στην ιστορία.

#Covid19_&_Lockdown _No2 | κορωνοιός | Αλέξης Σταμάτης | Μανταλένα Μαρία Διαμαντή | klik
Ο διακεκριμένος συγγραφέας μιλά στην στήλη του klik, #Covid19_&_Lockdown _No2.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
Ο διακεκριμένος συγγραφέας μιλά στην στήλη του klik, #Covid19_&_Lockdown _No2.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή

"Το μέλλον είναι αόρατο" είπε ο αξιόλογος λοιμωξιολόγος, κ. Σωτήρης Τσιόρδας την ημέρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός μας το δεύτερο lockdown εξαιτίας του covid-19. 

Ένα χρόνο πριν, αν κάποιος μας έλεγε τι θα συνέβαινε στους ανθρώπους σε όλον τον πλανήτη, το πιθανότερο να το θεωρούσαμε σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Δυστυχώς όμως είναι η νέα πραγματικότητα παγκοσμίως που μας βασανίζει σε όλους το τομείς . 

 Ένας ιός που έχει φέρει στην κυριολεξία τα πάνω κάτω στις ζωές μας. Kι ενώ οι αρχικές εκτιμήσεις - ελπίδες ήταν ότι την καλοκαιρινή περίοδο ο ιός θα "έσβηνε" λόγω ζέστης, δυστυχώς διαψεύστηκαν. 

Αν κάτι με παραξενεύει σε όλη αυτή την δύσκολη, απαιτητική περίοδο που διανύουμε, είναι η ανώριμη αντιμετώπιση κάποιων ανθρώπων που είτε θεωρούν πως δεν υπάρχει ο ιός, είτε βάζουν σε κίνδυνο την υγεία όχι μόνο του εαυτού τους, αλλά και των υπολοίπων. 

Ο covid-19 μας αφορά όλους, μικρούς και μεγάλους. Δεν κάνει διακρίσεις.  

Λίγες μέρες πριν παρακολούθησα στις ειδήσεις κάποιου μεγάλου καναλιού την περιγραφή μιας νοσοκόμας για το τι συμβαίνει στις ΜΕΘ. "Μη με διασωληνώσετε, θα προσπαθήσω να αναπνέω καλύτερα" ήταν τα λόγια ενός συνανθρώπου μας που δίνει μάχη για τη ζωή του εξαιτίας του κορωνοιού. Και συνεχίζω να απορώ και να θυμώνω με όλους εκείνους τους  απείθαρχους που ρισκάρουν τις ζωές όλων μας με την ανεύθυνη κι ανισόρροπη συμπεριφορά τους. 

Ας προσπαθήσουμε να δώσουμε ένα τέλος σε όλο αυτό που συμβαίνει και όχι μόνο δεν μας επιτρέπει να έχουμε μια φυσιολογική πραγματικότητα, αλλά φέρνει και τραγικές συνέπειες στην οικονομία.  Ας έχουμε στο μυαλό μας ότι οι δικές μας κινήσεις ορίζουν όχι μόνο τη δική μας ζωή, αλλά και των συνανθρώπων μας. 

Οκτώ μήνες πριν, ξεκίνησε η πρώτη στήλη του κλικ, #μένουμε_ασφαλείς, για τον κορωνοιό. Ακολούθησαν άλλες τρεις (#βγαίνουμε_από_το_σπίτι & #καλοκαίρι&covid19#φθινόπωρο&covid19), και συνεχίζουμε με την πέμπτη στήλη #Covid19_&_Lockdown _No2, με σημαντικές προσωπικότητες από διαφορετικούς χώρους, οι οποίοι εκφράζουν τις απόψεις τους για θέματα της επικαιρότητας που αφορούν στον covid-19. Οι ερωτήσεις μας αλλάζουν και προσαρμόζονται σύμφωνα με τις εξελίξεις. 

Mε την ευχή να μην συνεχιστούν για καιρό τέτοιες στήλες αφιερωμένες στον κορωνοιό, γιατί όσο υπάρχουν θα σημαίνει ότι ο covid-19 ακόμα παίζει κυρίαρχο ρόλο στις ζωές  μας. 

Ας δούμε την άποψη του κου Αλέξη Σταμάτη.

 Περιμένατε να γίνει αυτό το δεύτερο lockdown;Ποια ήταν η πρώτη σας αντίδραση όταν μάθατε γι’αυτό;

Ναι, ήταν κάτι που το περίμενα μετά από την δραματική αύξηση των κρουσμάτων. Νομίζω ότι ήταν μονόδρομος. Η ουσία είναι ότι είμαστε απέναντι σε μία φυσική καταστροφή. Ο ιός είναι μέρος της φύσης. Το ότι δεν περιμέναμε να συμβεί στην γενιά μας κάτι τέτοιο αποδεικνύει το πόσο έχουμε απομακρυνθεί από το γεγονός ότι είμαστε κάτοικοι ενός πλανήτη στο μέσον ενός αχανούς σύμπαντος, ο οποίος λειτουργεί εδώ και δισεκατομμύρια χρόνια με βάση εντελώς διαφορετική λογική από εκείνη που ο άνθρωπος προσπαθεί να επιβάλει στον εαυτό του ώστε να καταφέρνει να συμβιώνει ειρηνικά. Δεν υπάρχει πολιτισμός στη φύση. Είναι υπεράνω αυτής της ανάγκης.  

Ποιοι παράγοντες πιστεύετε ότι οδηγήσαν την χωρά μας σε αυτήν την κρίσιμη κατάσταση;

Το δεύτερο κύμα ήταν αναμενόμενο. Το γεγονός ότι υπήρξε η χαλάρωση του καλοκαιριού μπορεί να επίσπευσε κάποια πράγματα αλλά πιστεύω ότι ούτως ή άλλως θα συνέβαινε. Ήταν απότοκο της συμπεριφοράς του ιού ο οποίος λόγω της τρομερής μεταδοτικότητάς του είναι εξαιρετικά ύπουλος και επικίνδυνος.

Θεωρείτε ότι υπήρξαν λάθη από τη μεριά́ της κυβέρνησης όπως ισχυρίζεται η αντιπολίτευση ; Τι περισσότερο θα μπορούσε να κάνει από τη στιγμή που πολλοί́ πολίτες ήταν κράτησαν στάση ανευθυνότητας και απειθαρχίας ;

Δεν μπορεί να υπάρχει ένας αστυνόμος για κάθε πολίτη. Η ανθρώπινη φύση έχει πολλές δυσκολίες στο να προσαρμόζεται στην  άνωθεν επιβαλλόμενη πειθαρχία, όσο και κρίσιμη να είναι αυτή ακόμη και για θέματα υγείας. Δεν είναι κάτι που βλέπουμε μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε άλλες, ιδιαίτερα προηγμένες χώρες. Ο εγκλεισμός είναι πολλαπλά επώδυνος. Είναι ένα τεστ προτεραιοτήτων, το μεγαλύτερο ίσως συλλογικό ψυχολογικό «πείραμα» που έχει γίνει στην ιστορία.

Για ποσό καιρό κρίνετε ότι θα ούτι θα έχουμε lockdown ;

Ελπίζω να μείνουμε στις τρεις βδομάδες αν και αμφιβάλλω  πάρα πολύ. Πιθανόν να έχουμε συνεχή lockdown που να διακόπτονται από περιόδους χαλάρωσης μέτρων.

Όλη αυτήν την περίοδο της έξαρσης των κρουσμάτων του κορωνοϊού, υπάρχει κάτι που σας εχει δυσαρεστήσει ή δυσκολέψει ιδιαιτέρα;

Με έχει δυσαρεστήσει στάση των υπευθύνων του πολιτισμού απέναντι στους ανθρώπους που μοχθούν και παράγουν στο χώρο. Η τέχνη είναι απαραίτητα στη ζωή και μάλιστα βοηθάει σε πολλούς τομείς σε μια τέτοια συγκυρία. Το να αντιμετωπίζεται το θέατρο λόγου χάρη ως εστία υπερμετάδοσης νομίζω ότι είναι υπερβολικό με δεδομένο ότι τα πρώτα μέτρα ήταν ιδιαίτερα σκληρά και τηρήθηκαν με θρησκευτική ευλάβεια από όλους τους εμπλεκόμενους στα καλλιτεχνικά δρώμενα.

Τι πιστεύετε για τους ψεκασμένους συνομωσιολόγους, που όχι μόνο αμφισβητούν την ύπαρξη του ιού αλλά παρακινούν τον κόσμο να μην παίρνει μέτρα προστασίας;

Νομίζω ότι αυτό είναι μία συλλογική απώθηση, μία εσωτερικευμένη άμυνα ενός μεγάλου μέρους του πληθυσμού οποίος κάθε φορά σε περιόδους κρίσης αδυνατεί να δει την αλήθεια κατάματα και δημιουργεί ένα παράλληλο αφήγημα για να μπορεί να στηρίξει την άμυνα του και την ισορροπία του απέναντι του. Η έλλειψη παιδείας βέβαια πολλαπλασιάζει αυτές τις ομάδες. Υπάρχουν κι άλλοι παράγοντες που έχουν να κάνουν με την τεχνολογική εποχή, με τα social media, με τα fake news. Οι επιπτώσεις αυτές  προκύπτουν από την ανάγκη της μεγάλης μερίδας του κόσμου να μπορεί να βρεί ένα ψυχολογικό αποκούμπι μπροστά σε μια συνθήκη που την ξεπερνά.

Έχετε να μας διηγηθείτε κάποιο περιστατικό ανεύθυνης συμπεριφοράς στο οποίο ήσασταν μάρτυρες;

Έχω δει δεκάδες φορές στο δρόμο ανθρώπους να συνωστίζονται και άλλους να μη φοράνε μάσκες. Με λίγα λόγια σχεδόν όλες τις καταπατήσεις των μέτρων.

Αν μπορούσατε να θέσετε ένα ερώτημα στον πρωθυπουργό μας, κ. Κυριάκο Μητσοτάκη, στον κ. Τσιόδρα και στον κ. Τσίπρα, σχετικά με την νέα πραγματικότητα εξαιτίας του covid-19, ποιο θα ήταν αυτό;

Θα ρωτούσα για τα μέτρα στήριξης των ανθρώπων που πλήττονται άμεσα από την πανδημία. Επίσης, όπως σας είπα  και πριν, θα τόνιζα την υποτίμηση στο χώρο του πολιτισμού ζητώντας μέτρα για ένα χώρο ο οποίος είναι πολύ πιο ασφαλής από πολλούς άλλους που παραμένουν ανοιχτοί. Θα επισήμαινα επίσης να μην ρίχνετε το «φταίξιμο» σε κάποια κοινωνική ομάδα. Δεν είναι ώρα για «καλούς» και «κακούς». Ο ιός επιτίθεται στην ανθρώπινη φύση συνολικά.

Ποιες δραστηριότητες πιστεύετε ότι θα επιβιώσουν από αυτήν την κρίση;

Εν τέλει θα επιβιώσουν σχεδόν όλες οι δραστηριότητες, τροποποιημένες ή μη. Άλλες θα πληγούν περισσότερο, άλλες λιγότερο. Σε βάθος χρόνου βέβαια, θα αντέξουν όσες είναι αναγκαίες στη νέα τεχνολογική εποχή. Πιστεύω ότι θα διατηρηθούν κάποιες από τις νέες συνήθειες τις οποίες αποκτήσαμε όπως η τηλεργασία. Η κοινωνική μας ζωή θα επηρεαστεί. Θα κάνουμε και πολύ καιρό να ξανά νιώσουμε τι θα πει χειραψία. Ίσως και να αποτελεί μία κίνηση του παρελθόντος .

Θα θέλατε να προσθέσετε κάτι άλλο για τη δουλειά́, τη ζωή́ σας ή οτιδήποτε άλλο;

Προσωπικά δε σταματώ να δουλεύω. Αυτό τον καιρό κυκλοφορεί το βιβλίο μου «Αθώα Πλάσματα» από τις εκδόσεις Καστανιώτη και για του χρόνου ετοιμάζουμε μια θεατρική παραγωγή με το Μάνο Καρατζογιάννη σε δικό μου κείμενο στο θέατρο «Σταθμός». Προς το παρόν χαίρομαι το γιο μου Ερμή (21 μηνών) που μεγαλώνει όμορφα μαζί μας.

Μπορείτε να δείτε τα πρόσωπα που φιλοξενήθηκαν στις άλλες στήλες του klik για τον covid-19:

#ΒΓΑΙΝΟΥΜΕΑΠΟΤΟΣΠΙΤΙ 

#ΜΕΝΟΥΜΕΣΠΙΤΙ 

#ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ&COVID19

#ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ&COVID19