24 Σεπτεμβρίου 2021

Εγώ και το χωριό του Marc Chagall | O ευφάνταστος πίνακας με τα παιδικά όνειρα και τις αναμνήσεις του κορυφαίου ζωγράφου

Marc Chagall | Εγώ και το χωρίο | έργο τέχνης | Μανταλένα-Μαρία Διαμαντή | Klik
Μια «αφηγηματική αυτοπροσωπογραφία» που περιέχει αναμνήσεις από την παιδική ηλικία του ζωγράφου στη Ρωσία. ΄Ενα ευφάνταστο οπτικό ημερολόγιο.-Από τη Μανταλένα-Μαρία Διαμαντή
Μια «αφηγηματική αυτοπροσωπογραφία» που περιέχει αναμνήσεις από την παιδική ηλικία του ζωγράφου στη Ρωσία. ΄Ενα ευφάνταστο οπτικό ημερολόγιο.-Από τη Μανταλένα-Μαρία Διαμαντή

Ο διάσημος Ρώσο-Εβραίος καλλιτέχνης, Marc Chagall θεωρείται ένας από τους κορυφαίους καλλιτέχνες της μοντέρνας τέχνης. Γεννήθηκε στη Λευκορωσία, αλλά το 1909 πολιτογραφήθηκε πολιτογραφημένος Γάλλος. Το γεγονός ότι μεγάλωσε σε ένα μικρό χωριό έπαιξε εξέχοντα ρόλο σε πολλούς από τους πίνακές του, μεταξύ των οποίων η γνωστή δημιουργία του «Εγώ και το Χωριό» ζωγραφισμένη στο Παρίσι το 1911.

Ο Chagall ζωγράφισε τον εν λόγω πίνακα ένα χρόνο μετά τη μετακόμισή του από τη Ρωσία στο Παρίσι. Εκεί, εντάχθηκε σε μια κοινότητα διεθνών καλλιτεχνών γνωστών ως La Ruche (The Beehive) που ζούσαν σε έναν οικισμό στα περίχωρα της περιοχής Montparnasse του Παρισιού. Κανένα ενιαίο στυλ δεν κυριάρχησε στην ομάδα, ενώ τους δόθηκε η ευκαιρία για πολλούς πειραματισμούς.  Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο Chagall επηρεάστηκε από τον κυβισμό - αλλά σε αντίθεση με το έργο του Picasso- ο Ρώσος καλλιτέχνης ήταν αρκετά πιο παιχνιδιάρικος με τις συνθέσεις του.



Το έργο τέχνης είναι μια ζωντανή σύνθεση από διάφορα αντικείμενα, ανθρώπινα χαρακτηριστικά και στοιχεία ζώων που βρίσκονται κατακερματισμένα, σε τυχαία διάταξη.

 Τα χρώματα είναι ιδιαίτερα ζωντανά, ενώ υπάρχει έντονη αντίθεση ανάμεσα στο κόκκινο, το πράσινο και το μπλε. Πρόκειται για έναν πίνακα που παρέχει πολλαπλές απόψεις και ξεχωριστές προοπτικές.

Απεικονίζει το δόσιμο και τη λήψη μεταξύ των όντων και τον ζωντανό φυσικό κόσμο που τα περιβάλλει. Είναι μια ισχυρή επίδειξη της αμοιβαίας σχέσης μεταξύ ανθρώπων, ζώων και φυτών.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο καλλιτέχνης επηρεάστηκε από την παιδική ηλικία που πέρασε σε αγροτικό περιβάλλον. Το  «Εγώ και το χωριό» θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως   μια ονειρική αναπαράσταση κατσικιών, βοσκοτόπων, αγρότη και εικόνων απλοϊκών σπιτιών. Μερικά από αυτά, δε, βρίσκονται ανάποδα. Το σύνολο θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ένα παζλ που εξάγεται από τη φαντασία ενός παιδιού.


Ο πίνακας διαθέτει αρκετούς συμβολισμούς. Σε πρώτο πλάνο ένας άντρας με πράσινο πρόσωπο, φορώντας ένα σταυρό στο λαιμό του, ένα λευκό - σαν καπέλο- στο κεφάλι του και κρατώντας ένα φωτεινό, πολύχρωμο δέντρο, κοιτάζει κατευθείαν το κεφάλι ενός τράγου, το οποίο περιλαμβάνει ένα άλλο μικρότερο κατσίκι που το αρμέγει μια γυναίκα. Στο βάθος, μια σειρά από σπίτια, μια ορθόδοξη εκκλησία και ένας άντρας ντυμένος στα μαύρα κουβαλώντας ένα δρεπάνι δίπλα σε μια ανάποδη γυναίκα που παίζει βιολί.

Τα γεωμετρικά σχήματα και τα σύμβολα τραβούν την προσοχή του θεατή. Οι μικροί και μεγάλοι κύκλοι λέγεται ότι αντιπροσωπεύουν 3 χωρικά φαινόμενα: την επανάσταση του ήλιου σε τροχιά, την περιστροφή της γης γύρω από τον ήλιο και την περιστροφή του φεγγαριού γύρω από τη γη. Μερικοί έχουν ερμηνεύσει τον μικρότερο κύκλο στην κάτω αριστερή γωνία ως έκλειψη.

Ο συμβολικός πίνακας του κορυφαίου ζωγράφου στεγάζεται στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στη Νέα Υόρκη, ΗΠΑ.

Δεν έχει χαρακτηριστεί τυχαία ως μια «αφηγηματική αυτοπροσωπογραφία» που περιέχει αναμνήσεις από την παιδική ηλικία του ζωγράφου στη Ρωσία. Μοιάζει έντονα άλλωστε με μια αντανάκλαση των ονείρων και των παιδικών στιγμών που θυμάται από την τρυφερή του ηλικία. 

Αξίζει να σημειωθεί ότι πολλοί από τους πίνακες του Chagall (συμπεριλαμβανομένου αυτού) έχουν σύμβολα που σχετίζονται ειδικά με την εβραϊκή λαογραφία.

Photo of I and the Village by Marc Chagall


Το “Εγώ και το χωριό” είναι ένα από τα πρώτα έργα που σώθηκαν από τον Chagall. Το πρώτο ίσως που κάνει εντύπωση είναι ότι σε αυτό αγνόησε τους νόμους της βαρύτητας. Τα αντικείμενα είναι ανάποδα, τα πράγματα φαίνεται να επιπλέουν και η προοπτική αγνοείται εντελώς. Αντ `αυτού επέλεξε να εστιάσει στο χρώμα, τη μορφή και το σχήμα. Αγνόησε επίσης τα φυσικά χρώματα και χρησιμοποίησε τη φαντασία του για να γεμίσει τα σχήματα που καθορίζονται από τα μαύρα περιγράμματα, που χαρακτηρίζονται από ένα κυβιστικό στυλ τέχνης. 

Το αποτέλεσμα είναι ένα εξαιρετικά συναισθηματικό έργο - ένα οπτικό ημερολόγιο της ζωής του κορυφαίου Marc Chagall.

 

Το έργο “Εγώ και το χωριό” εκτίθεται αυτή τη στιγμή στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης.