09 Οκτωβρίου 2017

Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας 2017: Οι μεγάλοι μύθοι της κατάθλιψης

Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας | Κατάθλιψη | Μύθοι | Αλήθειες
Η αλήθεια πίσω από τους μύθους της ψυχικής αυτής ασθένειας. Από την Χριστίνα Φαραζή
Η αλήθεια πίσω από τους μύθους της ψυχικής αυτής ασθένειας. Από την Χριστίνα Φαραζή

Η Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 10 Οκτωβρίου, προκειμένου να ευαισθητοποιήσει την κοινή γνώμη για τα ψυχικά νοσήματα. Την πρωτοβουλία πήραν από κοινού το 1994 η Παγκόσμια Ομοσπονδία Ψυχικής Υγείας και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας.

Οι ειδικοί κάνουν λόγο για μία παγκόσμια «επιδημία» ψυχικών διαταραχών, επικαλούμενοι τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Ο αριθμός των πασχόντων από κατάθλιψη, ξεπερνά παγκοσμίως τα 154 εκατομμύρια, ενώ ως το 2020 θα είναι η δεύτερη αιτία θανάτου παγκοσμίως. Οι πάσχοντες από σχιζοφρένεια είναι 25 εκατομμύρια, ενώ 95 εκατομμύρια υποφέρουν από διαταραχές σχετιζόμενες με κατάχρηση αλκοόλ.

Όσον αφορά στη χώρα μας και σύμφωνα με πανεπιστημιακές έρευνες, μόλις το 80% όσων πάσχουν από κατάθλιψη αναζητούν βοήθεια και λιγότερο από το 50% προσφεύγει στη στήριξη του ιατρού. Ένα 10 με 12% του συνόλου του πληθυσμού όλων των ηλικιών πάσχει από ψυχικές ασθένειες.

Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι κατάθλιψης. Οι τρεις βασικοί είναι οι εξής:

Η Μείζων Καταθλιπτική Διαταραχή χαρακτηρίζεται από συνδυασμό συμπτωμάτων που επιφέρουν δυσλειτουργία του ατόμου στη δουλειά, τον ύπνο, τη μελέτη, το φαγητό, και σε δράσεις ή επιλογές που μέχρι πρότινος έδιναν ευχαρίστηση. Ενδέχεται να εμφανιστεί μια φορά στη ζωή ενός ατόμου ή και περισσότερες και σε διαφορετικές φάσεις ζωής.

Η Δυσθυμική Διαταραχή χαρακτηρίζεται από μακρόχρονα συμπτώματα (2 ετών και άνω) τα οποία δεν είναι αρκετά έντονα ώστε να καθιστούν το άτομο ανίκανο, όμως η καθημερινή καταθλιπτική διάθεση το δυσκολεύει να είναι και να νιώθει καλά.

Η Ελάσσων ή Ήπια Κατάθλιψη χαρακτηρίζεται από συμπτώματα που διαρκούν πάνω από δύο εβδομάδες αλλά δεν μπορούν να κατηγοριοποιηθούν ως μείζονα. Ενδέχεται το άτομο στην πορεία, αν δεν αντιμετωπίσει τα ήπια αυτά συμπτώματα, να αναπτύξει Μείζων Καταθλιπτική Διαταραχή.

Οι μεγάλοι μύθοι της κατάθλιψης

«Τα συμπτώματα της κατάθλιψης αφορούν αποκλειστικά τη διάθεση»

Αντιθέτως, τα συμπτώματα της κατάθλιψης δεν εκφράζονται μονάχα ψυχολογικά, αλλά και σωματικά, με διάφορες μορφές, όπως είναι η δυσπεψία, το βάρος στο στήθος, η κούραση, τα αναπνευστικά προβλήματα και η δυσκολία στον ύπνο.

«Η κατάθλιψη είναι απλά μια έντονη στενοχώρια»

Κι όμως τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι. Η αντιμετώπισή της χρίζει επαγγελματικής βοήθειας και επηρεάζει ψυχή και σώμα και όχι απλά τη διάθεση μιας ημέρας.

«Η κατάθλιψη προκαλείται από συγκεκριμένα γεγονότα»

Μπορεί ένας θάνατος ή ένα αντίστοιχης βαρύτητας συμβάν να είναι το έναυσμα της κατάθλιψης, αλλά σπάνια θα είναι η κύρια αιτία. Ένα από τα αρνητικά δε, της κατάθλιψης είναι πως μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά στη ζωή ενός και εύκολα να εξελιχθεί χωρίς την απαραίτητη θεραπεία, καθώς φαινομενικά, αλλά μόνο φαινομενικά, η ζωή του ατόμου μοιάζει να κυλάει φυσιολογικά.

«Όσοι πάσχουν από κατάθλιψη, χρειάζονται φαρμακευτική αγωγή ισοβίως»

Ακόμα και αν χρειαστεί το άτομο σε κάποια στιγμή της ζωής του, να πάρει αντικαταθλιπτικά, αυτό δεν μεταφράζεται σε ισόβια λήψη τους, ενώ η πορεία της υγείας ενός ατόμου εξαρτάται κατά ένα πολύ μεγάλο ποσοστό από το ίδιο το άτομο και δευτερευόντως από τα φάρμακα.

«Η κατάθλιψη πλήττει τις γυναίκες και τους περιθωριακούς»

Η κατάθλιψη επηρεάζει άτομα όλων των ηλικιών, κοινωνικών και οικονομικών τάξεων, άντρες και γυναίκες και δεν είναι καθόλου σπάνια σε άτομα υψηλών κοινωνικών στρωμάτων που φαινομενικά διάγουν επιτυχημένες ζωές.

«Η κατάθλιψη σημαίνει αδυναμία»

Κανένας δεν επιλέγει να πάθει κατάθλιψη και δεν έχει καμία σχέση με την αδυναμία που δείχνει ένα άτομο στη ζωή του.

«Όταν μιλάμε για την κατάθλιψη, τότε γίνεται χειρότερη»

Η ανοιχτή κουβέντα πάνω στο θέμα πάντα βοηθάει στην απελευθέρωση του από το άγχος του να κρύψει ό,τι του συμβαίνει. Είναι πολύ σημαντική για την απενοχοποίηση της ασθένειας, η αρχική απενοχοποίηση της ίδιας της λέξης και η χωρίς αναστολές κουβέντα πάνω στην κατάθλιψη.

Πώς να βοηθήσω τον εαυτό μου αν έχω κατάθλιψη;

Πήγαινε άμεσα σε έναν ψυχίατρο, ψυχοθεραπευτή ή γιατρό. Όσο πιο πολύς χρόνος περνάει τόσο πιο σοβαρή ή χρόνια μπορεί να γίνει μια καταθλιπτική διαταραχή.

Μείνε ενεργός. Κάνε πράγματα που σου αρέσουν, βγες έξω, κάνε γυμναστική.

Βάλε ρεαλιστικούς στόχους. Σ’ αυτή τη φάση μπορεί να έχεις κουράγια για ένα χιλιόμετρο τζόκινγκ ενώ παλιότερα έτρεχες πέντε ή για μια βόλτα τη βδομάδα ενώ πριν έβγαινες τρεις.

Βάλε προτεραιότητες και μοίρασε τις εργασίες και τις αρμοδιότητές σου σε μικρότερες.

Πλησίασε, πρακτικά και συναισθηματικά, κοντινούς σου ανθρώπους. Μίλα, εξωτερίκευσε ότι νιώθεις, κάνε πράγματα με άλλους.

Κατανόησε ότι ο αρνητικός τρόπος σκέψης και η διάθεσή σου θα αλλάξουν σταδιακά και ως αποτέλεσμα της θεραπείας σου, μην περιμένεις λοιπόν αλλαγές από τη μια μέρα στην άλλη.

Άσε δύσκολες ή μεγάλες αποφάσεις για όταν νιώσεις καλύτερα!

Ενημερώσου για την κατάθλιψη χωρίς όμως να βάζεις στον εαυτό σου ταμπέλα. Με τη σωστή θεραπεία η κατάθλιψη μπορεί να ξεπεραστεί.