13 Οκτωβρίου 2021

Η πράσινη ενέργεια θα μας κοστίσει ακριβά

Ενέργεια | Φυσικό Αέριο | Ανανεώσιμες πηγές | ΕΕ
Μία εξίσωση για πολύ δυνατούς λύτες όσον αφορά το πολιτικό και τεχνικό κομμάτι αλλά σίγουρα με αυξημένο κόστος για την τσέπη των Ευρωπαίων από εδώ και πέρα. Η πράσινη ενέργεια είναι ακριβό σπορ.    
Μία εξίσωση για πολύ δυνατούς λύτες όσον αφορά το πολιτικό και τεχνικό κομμάτι αλλά σίγουρα με αυξημένο κόστος για την τσέπη των Ευρωπαίων από εδώ και πέρα. Η πράσινη ενέργεια είναι ακριβό σπορ.    

 

Εντύπωση προκάλεσε η διαπίστωση από έναν από τους πιο σοβαρούς παίκτες στην εγχώρια αγορά παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, του Ευάγγελου Μυτιληναίου  ότι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη αυτοπαγιδεύτηκε όταν αποφασίστηκε χωρίς σχέδιο και χωρίς να έχουν γίνει οι απαραίτητες επενδύσεις για την μετάβαση αυτή. Το αποτέλεσμα είναι ότι θα  ζήσουμε αρκετές ανάλογες κρίσεις και στο άμεσο μέλλον. 

Στην Ευρώπη μετά από την πίεση κυρίως  των επιβαρυμένων περιβαλλοντικά και ανεπτυγμένων βιομηχανικά χωρών κυρίως του Βορρά αποφασίστηκε η ταχεία μετάβαση από την ρυπογόνο παραγωγή ενέργειας μέσω άνθρακα και λιγνίτη σε πιο φιλικές μορφές παραγωγής με κύριο στόχο σε λίγα χρόνια το 50% της ηλεκτρικής ενέργειας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ( αιολική, φωτοβολταικά κλπ. ). Στην συνάρτηση μπήκε στη συνέχεια  και το κλείσιμο εργοστασίων  πυρηνικής ενέργειας όπου στη Γερμανία ειδικά  θα κλείσουν όλα μέχρι το 2022, αποτέλεσμα των πιέσεων των πρασίνων μετά το ατύχημα στην Φουκουσίμα,  δημιουργώντας ένα τεράστιο κενό στην παραγωγή.

Το πρόβλημα όμως με την παραγωγή ενέργειας από το αέρα ( αιολικά ) και από την ήλιο ( φωτοβολταικά ) είναι ότι η μεν πρώτη μορφή δεν έχει σταθερή παραγωγή μιας και εξαρτάται από την ένταση των ανέμων που όπως γνωρίζουμε δεν είναι σταθεροί  ποτέ και για τα μεν φωτοβολταικά ότι παράγουν ενέργεια συγκεκριμένες ώρες της ημέρας. Ακόμη όμως και αν με κάποιο μαγικό τρόπο μπορούσαμε να λύσουμε αυτά τα δύο προβλήματα θα έπρεπε να λυθεί και ένα ακόμη. Η αποθήκευση αυτής της ενέργειας. Το βασικό πρόβλημα με την κατανάλωση  είναι ότι δεν είναι σταθερή  αυξομειώνεται κατά την διάρκεια της ημέρας για χιλιάδες διαφορετικούς λόγους και το σύστημα παραγωγής πρέπει να είναι άμεσα διαθέσιμο για την κάλυψη της. Αυτό είναι πολύ δύσκολο αυτή την στιγμή με τις ανανεώσιμες πηγές και η μόνη λύση θα είναι η μαζική ανάπτυξη μορφών αποθήκευσης της παραγόμενης ενέργειας ώστε να μπορεί να είναι διαθέσιμη ανά πάσα στιγμή όταν ζητηθεί. Η τεχνολογία τώρα διαμορφώνεται αλλά δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες αποθήκευσης για ολόκληρη την Ευρώπη. 

Έτσι η Ευρώπη αποφάσισε να περάσει την μεταβατική περίοδο παραγωγής ενέργειας μέχρι την ωρίμανση της τεχνολογίας παραγωγής και αποθήκευσης των ανανεώσιμων πηγών , με την χρήση του φυσικού αερίου.

Το πρόβλημα όμως είναι ότι οι ανάγκες της Ευρώπης δεν καλύπτονται από τα ελάχιστα κοιτάσματα που βρίσκονται κυρίως στην Βόρεια θάλασσα οπότε όλο σχεδόν το φυσικό αέριο θα πρέπει να εισάγεται από άλλες χώρες και κυρίως από την Ρωσία, Αζερμπαϊτζάν, Νορβηγία που είναι εκτός ΕΕ μέσω αγωγών. Το στρατηγικό  πλεονέκτημα, με την μεγάλη όμως περιβαλλοντική επιβάρυνση της χρήσης άνθρακα και λιγνίτη που εξασφάλιζαν επάρκεια όμως παραγωγής με φθηνό κόστος και χωρίς γεωπολιτικές  εξαρτήσεις χάθηκε για πολλές χώρες ανάμεσα σε αυτές και η Ελλάδα κυρίως με την τεράστια αύξηση των δικαιωμάτων που έπρεπε να πληρώνουμε για την χρήση του, καθιστώντας μονόδρομο την μετάβαση στη χρήση φυσικού αερίου.

Το φυσικό αέριο όμως και οι πολύτιμοι αγωγοί του μετατράπηκαν σε γεωπολιτική διελκυστίνδα μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ όπου η δεύτερη πίεσε την ΕΕ να μειώσει την εξάρτηση της από τω ρωσικό αέριο μέσω ενναλακτικών αγωγών ( όπως ο ΤΑΡ που βρίσκεται στην χώρα μας με αέριο από το Αζερμπαϊτζάν ) και την παράλληλη εισαγωγή  υγροποιημένου LNG από την ΗΠΑ και το Κατάρ, κατάφεραν να εγκλωβίσουν την ΕΕ σε μία αμφίβολη στρατηγική.

Ενώ δηλαδή η μετάβαση σε πιο πράσινη ενέργεια γίνεται μεταβατικά μέσω του φυσικού αερίου που όμως δεν θεωρείτε πράσινη ενέργεια, αυτό δεν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τις εταιρείες ανακάλυψης και παραγωγής κοιτασμάτων να επενδύσουν στην εκμετάλλευση νέων κοιτασμάτων  μακροχρόνια όπως π.χ. σε πιθανά κοιτάσματα στην Ελλάδα γιατί ο χρόνος που θα χρειαστεί και το κόστος για να ξεκινήσει η εκμετάλλευση τους  τα κάνει ασύμφορα.  

Φτάσαμε λοιπόν σήμερα η Ευρώπη να αντιμετωπίζει την τέλεια καταιγίδα όπως λένε πολλοί αναλυτές όπου μία σειρά από λόγοι καθιστούν εξαιρετικά ακριβή την παραγωγή της και αυτό θα επηρεάσει κάθε παράμετρο της οικονομικής δραστηριότητας. Είχαμε λοιπόν από την μία ασθενείς ανέμους οι οποίοι μείωσαν την παραγωγή από ανεμογεννήτριες αναγκάζοντας τα εργοστάσια να κάνουν χρήση φυσικού αερίου μειώνοντας τα αποθέματα, είχαμε αυξημένη κατανάλωση ενέργειας στη Νότια Ευρώπη λόγω καύσωνα, η Ρωσία μείωσε την ροή φυσικού αερίου για να ασκήσει πίεση στην ΕΕ, η Κίνα παραλαμβάνει τεράστιες ποσότητες φυσικού αερίου και πετρελαίου ανεβάζοντας τις τιμές και αυξημένη βιομηχανική παραγωγή στην ΕΕ λόγω επαναφοράς της ζήτησης.

 Έτσι ενώ θα πρέπει να τηρηθούν τα χρονοδιαγράμματα μετάβασης σε ανανεώσιμες πηγές παραγωγής, η ΕΕ θα πρέπει να αντισταθεί στο γεωπολιτικό παιχνίδι της Ρωσίας με την αυξομείωση της παροχής αερίου, την κοντόφθαλμη και αντιευρωπαϊκή πολιτική της Γερμανίας με τη κατασκευή απευθείας αγωγού ( Nord Stream 2 ) από την Ρωσία παρακάμπτοντας την μέχρι τώρα πολιτική μείωσης της εξάρτησης από το ρωσικό αέριο, τις πιέσεις των Πράσινων ανά την Ευρώπη για πιο πράσινη ενέργεια ανεξαρτήτως οικονομικού κόστους, την τερατώδη ζήτηση ενέργειας από την Κίνα που συμβάλει στην αύξηση των τιμών, στην κλιματική αλλαγή που επηρεάζει δραστικά την κατανάλωση ( παρατεταμένοι καύσωνες – λιγότεροι δυνατοί άνεμοι πχ φέτος το καλοκαίρι στην Ευρώπη ), πίεση από τις ΗΠΑ για εισαγωγές του δικού τους LNG με αυξημένες όμως τιμές, αύξηση της ζήτησης για την βιομηχανία μετά τα lockdown. 

Μία εξίσωση για πολύ δυνατούς λύτες όσον αφορά το πολιτικό και τεχνικό κομμάτι αλλά σίγουρα με αυξημένο κόστος για την τσέπη των Ευρωπαίων από εδώ και πέρα. Η πράσινη ενέργεια είναι ακριβό σπορ.