16 Μαΐου 2019

Βασίλης Κεκάτος | Αποκλειστική συνέντευξη με τον σκηνοθέτη που μας κάνει υπερήφανους στο Φεστιβάλ των Καννών

Βασίλης Κεκάτος | «The Distance between us and the Sky» | Φεστιβάλ Καννών | Klik | συνέντευξη | Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
«The Distance between us and the Sky» ( Η απόσταση από τον ουρανό κι εμάς) κάνει  πρεμιέρα στο Επίσημο Διαγωνιστικό τμήμα των Καννών σε λίγες μέρες. Keep our fingers crossed.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
«The Distance between us and the Sky» ( Η απόσταση από τον ουρανό κι εμάς) κάνει πρεμιέρα στο Επίσημο Διαγωνιστικό τμήμα των Καννών σε λίγες μέρες. Keep our fingers crossed.-Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή

Όταν μια ελληνική ταινία επιλέγεται μέσα στις 11 ανάμεσα από 4.240 ταινίες από όλο τον πλανήτη για το 72ο Φεστιβάλ Καννών, δεν έχουμε παρά να εντυπωσιαστούμε και να ονειρευτούμε να ακουστεί μέχρι τα πέρατα της γης. 

Αυτή είναι η περίπτωση του ευρηματικού έργου του νεαρού σκηνοθέτη Βασίλη Κεκάτου. Ενός ταλαντούχου Έλληνα ο οποίος υπηρετεί την τέχνη που επέλεξε με υπομονή και αγάπη.

«The Distance between us and the Sky» ( Η απόσταση από τον ουρανό κι εμάς) κάνει  πρεμιέρα στο Επίσημο Διαγωνιστικό τμήμα των Καννών. 

Το διαγωνιστικό τμήμα των μικρού μήκους ταινιών, αποτελείται από 11 ταινίες (9 μυθοπλασίας, ένα ντοκιμαντέρ, μία κινουμένων σχεδίων) από την Αμερική, το Ισραήλ, την Σουηδία, την Φινλανδία, την Γαλλία και αλλού. Πρόεδρος της κριτικής επιτροπής για τις μικρού μήκους ταινίες θα είναι η σκηνοθέτιδα Κλερ Ντενί. Το 72ο Φεστιβάλ Καννών θα πραγματοποιηθεί από τις 14 ως και τις 25 Μαΐου, ενώ η πρεμιέρα είναι την Παρασκευή 24 στις 11 το πρωί στη Salle Debussy

 Μια ανάσα πριν από τη σημαντική εκείνη μέρα, είχα μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα συζήτηση με τον Βασίλη Κεκάτο. Ένα νέο άνθρωπο που εντυπωσιάζει με την ποιότητα των σκέψεών του, ενώ δίνει κίνητρο στα νέα παιδιά που χάνουν καμιά φορά την ουσία, να παλέψουν για τα όνειρά τους, να πιστέψουν στον εαυτό τους και στις δυνατότητές τους. Αρκεί να έχουν την υπομονή να δουλέψουν σκληρά γι`αυτά που επιθυμούν και να μην ξεχάσουν να πατούν τα πόδια τους στη γη. Όπως ο Βασίλης.


Μετά την επιτυχημένη πορεία της μικρού μήκους «Η Σιγή των Ψαριών όταν Πεθαίνουν» στα Φεστιβάλ του Λοκάρνο και του Σάντανς, επιστρέφετε με το «The Distance between us and the Sky» κάνοντας πρεμιέρα στο Επίσημο Διαγωνιστικό τμήμα των Καννών! Είναι εντυπωσιακό το ότι η δική σας ελληνική ταινία επιλέχθηκε ως μια από τις 11 ανάμεσα σε 4.240 ταινίες από όλο τον πλανήτη. Θα ήθελα να μου μιλήσετε για το δημιούργημά σας και για το νέο δρόμο που σας ανοίγεται.

Το "The Distance Between Us and the Sky" είναι μια ταινία για την οποία δουλέψαμε με πολλή αγάπη αρκετοί άνθρωποι, χωρίς μεγάλες φιλοδοξίες και νομίζω πως ο ρομαντισμός μας ανταμείφθηκε με τον πιο ωραίο και απροσδόκητο τρόπο. Το να επιλέγεται ανάμεσα σε τόσες ταινίες για να δικεδικήσει το χρυσό φοίνικα, σημαίνει πολλά για μένα, δε σημαίνει όμως πως είναι απαραίτητα καλύτερη από πολλές από τις υπόλοιπες που δεν επιλέχθηκαν για να συμμετάσχουν στο Διαγωνιστικό τμήμα. Στο σινεμά, όπως και παντού δυστυχώς, η αξία σου καθορίζεται κυρίως από τον ετεροπροσδιορισμό. Η ταινία άρεσε πολύ στην επιτροπή των Καννών κι αυτό είναι κάτι πολύ ενθαρρυντικό, σε καμία περίπτωση όμως δεν αποτελεί αιτία καθησυχασμού. Αντιθέτως, στο μέλλον θα πρέπει να προσπαθήσω ακόμα περισσότερο για να αποδείξω πως η όποια επιτυχία της δουλειάς μου δεν ήταν απλώς θέμα τύχης και η δική μου πορεία έως τώρα ένα πυροτέχνημα.

 «Η απόσταση ανάμεσα στον ουρανό κι εμάς». Ένας τίτλος που προκαλεί το ενδιαφέρον και μας βάζει να αναρωτηθούμε τη δική σας ερμηνεία μέσα από την πλοκή του έργου. Τι πραγματεύεται αυτή η ταινία;

Η "Απόσταση Ανάμεσα στον Ουρανό κι Εμάς" είναι μια ερωτική ιστορία για δύο νεαρούς άνδρες που γνωρίζονται σε ένα βενζινάδικο της παλιάς εθνικής οδού. Είναι όμως συγχρόνως μια ταινία για την απόσταση που μας χωρίζει από οτιδήποτε πιστεύουμε πως δε θα καταφέρουμε να προσεγγίσουμε ποτέ. Είτε αυτό είναι η πραγματική αγάπη, είτε απλώς η κανονικότητα· η ελευθερία του να μπορούμε να παραδινόμαστε σε όποιον και όποια θέλουμε χωρίς να χρειάζεται να δικαιολογηθούμε για αυτό στην κοινωνία.


Δυο άγνωστοι, σε διαφορετική φάση της ζωής τους, συναντιούνται για πρώτη φορά. Τι είναι αυτό που κατά τη γνώμη σας μπορεί να τους φέρει κοντά και να αναθεωρήσουν -ίσως- σκέψεις κι αποφάσεις ;

Αυτό που μπορεί να τους φέρει πραγματικά κοντά είναι μια, έστω και ανομολόγητη, υπόσχεση εκχώρησης. Η υπόσχεση του ότι και οι δύο είναι έτοιμοι να δώσουν χώρο ο ένας στον άλλον, χωρίς να φοβούνται να χάσουν κάτι. Έτσι μόνο άλλωστε θα μπορέσουν να φτάσουν σε αυτή τη μορφή έρωτα, που έχει την ασύλληπτη δύναμη να τους καταργήσει και στην πορεία να τους αναγεννήσει. Να μην είναι πια ο εαυτός τους, αυτό που γνώριζαν ως τώρα, αλλά κάτι καινούριο που ξεκινάει να υπάρχει ύστερα από τη στιγμή που κάνουν ένα βήμα πίσω ή ένα βήμα μπροστά για να συναντήσουν απόλυτα ο ένας τον άλλον. 



Πώς δημιουργήθηκε το σενάριο της ταινίας που από ότι έχετε πει, γυρίστηκε μέσα σε σχεδόν ένα βράδυ;

Η καρδιά της ιστορίας αυτής ξεκίνησε να χτυπά στην έρημο του Τέξας. Εκεί πρώτη φορά άρχισα να αντιμετωπίζω τα βενζινάδικα ως κάτι παραπάνω από αυτό που ίσως είναι. Στη μέση ενός άδειου νυχτερινού δρόμου μοιάζουν κάπως μεταφυσικά, έτσι όπως φέγγουν και αιωρούνται στο σκοτάδι. Όπως τα φωτισμένα καράβια στη μέση της θάλασσας. Γιατί δυο εικόνες τόσο όμοιες να μη μας κάνουν να ονειρευόμαστε το ίδιο; Αναρωτήθηκα. Και κάπως έτσι σκέφτηκα ότι ο μόνος τρόπος για να μπορέσουν αυτά τα βενζινάδικα να ξεκολλήσουν από τις ρίζες που τα κρατάνε βυθισμένα στον τετριμμένο ρεαλισμό, θα ήταν αν τοποθετούνταν εκεί η αρχή ενός έρωτα, έτσι όπως συμβαίνει πολύ σπάνια σε μια άξαφνη γιορτή του χρόνου, όπου ο κόσμος σου φαίνεται πως μπορεί να αλλάξει.

Ποιος κινηματογράφος σας έχει επηρεάσει;

Ο Κινηματογράφος που με έχει επηρεάσει είναι αυτός που μιλάει για τον άνθρωπο· είτε το κάνει με τον πιο εφιαλτικό τρόπο, όπως ο Ντέιβιντ Λιντς, είτε με τον πιο αλλόκοσμο και εξωτικό όπως ο Απιτσατπόνγκ Βερασεθάκουλ, είτε με τον πιο απλό και ειλικρινή όπως ο Τζον Κασαβέτης.

Ο Francis Ford Coppola είχε πει ότι η τέχνη βασίζεται στην τύχη και το ταλέντο, ενώ πίστευε ότι ο κινηματογράφος, οι ταινίες και η μαγεία πάντα συνεργάζονταν στενά και οι πρώτοι άνθρωποι που δημιούργησαν φιλμ ήταν μάγοι. Θα ήθελα να σχολιάσετε.

Οι μάγοι του Κόπολα ασυναίσθητα μου έφεραν στο μυαλό τους «αρχαίους ελληνοσύρους μάγους» που επικαλείται σε ένα ποίημα του ο Κ.Π.Καβάφης. Στο ποίημα του αυτοί ίσως είναι εκείνοι που μπορούν να του φέρουν πίσω τα "23 του χρόνια, τη νιότη και την ομορφιά του φίλου του, την μικρή τους κάμαρη". Νομίζω πως οι μάγοι των δυο μεγάλων καλλιτεχνών κατά κάποιο τρόπο συναντιούνται. Καθώς αυτό είναι που ζητάμε κι εμείς εν τελεί να μας δώσει το σινεμά: την ομορφιά, το ανέφικτο, το όνειρο.


«Το σινεμά είναι μια γλώσσα που μιλά για το μέλλον, παρόλο που οι ιστορίες που λέμε βασίζονται στο παρελθόν» έχει πει ο Pedro Almodovar. Συμφωνείτε ή θεωρείτε ότι ένας δημιουργός μπορεί να «δει» κάτι από το μέλλον και να εμπνευστεί από αυτό;

Ένας δημιουργός μπορεί να εμπνευστεί από το παρελθόν για να μιλήσει για το μέλλον ή να εμπνευστεί από το μέλλον για να μιλήσει για το παρελθόν. Ούτως ή άλλως, κατ΄εμέ, όπως θα έλεγε και ο διακριτικά σπουδαίος Χρήστος Βακαλόπουλος, στο σινεμά "το μέλλον συναντά το παρελθόν στην ιδανική του μορφή".  

«Θεωρώ πως το κοινό στις μέρες μας είναι πολύ καθησυχασμένο κι ευκολόπιστο. Πιστεύουν εύκολα ό,τι ακούν και βλέπουν. Αυτό ακριβώς θέλω να αλλάξω», είναι λόγια του Christopher Nolan. Υπάρχει κάτι που θα θέλατε να αλλάξετε στον κινηματογράφο μέσα από τις ταινίες σας;

Στον κινηματογράφο δε φιλοδοξώ να αλλάξω πολλά, αν υπάρχει κάτι που μπορείς να αλλάξεις μέσω του σινεμά όμως είναι πράγματι το κοινό. Όχι δίνοντας του διδαχές προφανώς, δίνοντας του όμως μια καινούργια οπτική σε πράγματα που νομίζει πως γνωρίζει καλά.

«Μια ταινία δεν είναι ποτέ αρκετά καλή, εκτός αν η κάμερα γίνει μάτι στο μυαλό ενός ποιητή» έχει πει ο Orson Welles. Ποια είναι κατά τη γνώμη σας τα στοιχεία που κάνουν μια ταινία αρκετά καλή;

Η ειλικρίνεια με την οποία προσεγγίζει το θέμα του ο δημιουργός της. 


«Το σινεμά πρέπει να σε κάνει να ξεχνάς ότι κάθεσαι μέσα σε μια θεατρική αίθουσα» λέει ο Roman Polanski. Θα ήθελα να μου πείτε την πρώτη ταινία που σας έρχεται στο μυαλό όπου αισθανθήκατε την παραπάνω φράση.

Όταν είδα το Δέντρο της Ζωής του Τέρενς Μάλικ, ήμουν μόλις στο πρώτο έτος των σπουδών μου. Θυμάμαι να έχω απορροφηθεί τόσο πολύ από αυτό που έβλεπα, που είχα ξεχάσει όχι μόνο πού βρισκόμουν αλλά και πόσο άρρωστος ήμουν εκείνη τη μέρα. Ο χορός των άστρων και των νεφελωμάτων υπό τους ηχους της Lacrimosa του Preisner, τα αγγίγματα των χεριών των παιδιών, η ψιθυριστή φωνή της Jessica Chastain. Δεν υπήρχε τίποτα που να μπορέσει να με επαναφέρει στην πραγματικότητα για εκείνες τις δυόμιση ώρες.


Για τον Jean-Luc Godard, το σινεμά είναι η πιο όμορφη απάτη σε ολόκληρο τον κόσμο. Για εσάς, τι είναι το σινεμά;

Στα μόλις 124 Χρόνια ζωής του; Μάλλον ένα ανεξερεύνητο τοπίο.

«Αδιαφορώ για τη δόξα. Με φυλακίζει μες στα πλαίσια που καθορίζει εκείνη κι όχι εγώ.» έχει πει ο Μεγάλος Μάνος Χατζιδάκις. Τι είναι για εσάς η δόξα;

Είναι πολύ νωρίς για μένα ακόμη και να φανταστώ την δόξα, πόσο μάλλον να προσπαθήσω να την ορίσω.


Γιώργος Λάνθιμος. Ένας σκηνοθέτης που μας έκανε υπερήφανους στο εξωτερικό και ειλικρινά σκεπτόμενη τις ερωτήσεις γι’αυτήν τη συνέντευξη, μια από τις πρώτες μου σκέψεις ήταν η ευχή  και η δική σας δουλειά να αγγίξει την κορυφή. Σε μιαν εποχή με λάθος πρότυπα και ανατέλλοντες αστέρες, θεωρώ ότι άνθρωποι σαν κι εσάς δίνετε κίνητρο στα νέα παιδιά να πάνε ένα βήμα παραπέρα και να κυνηγήσουν τα όνειρά τους. Σας έχει περάσει έστω και φευγαλέα από το μυαλό, η πρόκριση μιας δικής σας μελλοντικής ταινίας στα βραβεία Όσκαρ; Αν ναι, πόσο εύκολο πιστεύετε ότι είναι για κάποιον να διαχειριστεί μια τέτοια εξέλιξη στην καριέρα του;

Νομίζω πως για τα τελευταία 50 χρόνια κανένας Έλληνας δημιουργός δε θα τολμούσε καν να ονειρευτεί πως θα μπορούσε να φτάσει μέχρι τα Όσκαρ. Είναι όμως αλήθεια πως στη μετά-Κυνόδοντα εποχή, όλα είναι πιθανά. Για μένα πάντως ο δρόμος αυτός φαίνεται ακόμα μακρινός. Φαντάζομαι πως μια τέτοια εξέλιξη στη ζωή ενός ανθρώπου, θα σήμαινε αυτομάτως και την εξολοκλήρου αλλαγή της ζωής του. Νομίζω πως μετά από μια υποψηφιότητα για Όσκαρ δε θα ήταν το ίδιο εύκολο να συνεχίζει να πίνει ανενόχλητος τον καφέ του στη Φωκίωνος Νέγρη, κι αυτό είναι κάτι που ούτε φαντασιακά δε θα ήθελα να αποχωριστώ αυτή τη στιγμή.

Έχετε ήδη διαγράψει σημαντική πορεία στο χώρο και είστε μόλις 28 ετών. Ποιοι είναι οι στόχοι και ποιες οι φιλοδοξίες σας στη δουλειά σας;

Να συνεχίσω να κάνω τις ταινίες που θέλω, είτε μικρού είτε μεγάλου μήκους, με τους ανθρώπους που εκτιμώ και αγαπώ και να διασχίσω καινούρια τοπία σε άλλες χώρες, στη χώρα μου και μέσα μου.


Λίγα λόγια για την πορεία του Βασίλη Κεκάτου

Ο Βασίλης Κεκάτος γεννήθηκε το 1991 στην Κεφαλονιά και σπούδασε σκηνοθεσία κινηματογράφου στη σχολή καλών τεχνών του πανεπιστημίου Brunel του Λονδίνου. Αποφοίτησε με άριστα από εκεί το 2013 και το 2014 έκανε την πρώτη του ταινία μικρού μήκους με τίτλο “Ανάδρομος”, η οποία προβλήθηκε στα Φεστιβάλ Δράμας και Νυχτών Πρεμιέρας, καθώς και σε ορισμένα φεστιβάλ του εξωτερικού. To 2016 κέρδισε στον διαγωνισμό ταινιών μικρού μήκους «What’s Next?» του Φεστιβάλ του Σάντανς και πήρε υποτροφία από το Sundance Institute, με την ταινία του «Zero Star Hotel». Το 2017 συμμετείχε στο Euro Connection του Φεστιβάλ του Κλερμόν-Φεράν και στο European Short Pitch της Nisi Masa, με το σενάριο της ταινίας του «Η Σιγή των Ψαριών Οταν Πεθαίνουν». Η ταινία, σε συμπαραγωγή Ελλάδας και Γαλλίας, έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα της στο 71ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο το 2018 και την Αμερικάνικη πρεμιέρα της στο Φεστιβάλ του Σάντανς το 2019. Έχει ήδη συμμετάσχει σε πολλά διεθνή φεστιβάλ όπως στο Palm Springs και το Zinebi και έχει βραβευθεί σε αρκετά από αυτά, όπως στο Φεστιβάλ του Βιλερμπάν όπου απέσπασε το βραβείο καλύτερης ταινίας και στο Φεστιβάλ της Δράμας όπου τιμήθηκε με το βραβείο καλύτερης ταινίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Η τελευταία του ταινία με τίτλο “Η Απόσταση Ανάμεσα στον Ουρανό κι Εμάς” θα κάνει την πρεμιέρα της στο επίσημο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Καννών, δεικεδικώντας τον χρυσό φοίνικα καλύτερης ταινίας μικρού μήκους. Ο Βασίλης αυτή την εποχή εργάζεται πάνω στο σενάριο της πρώτης μεγάλου μήκους ταινίας του. Είναι επίσης ο ιδρυτής και καλλιτεχνικός διευθυντής του SeaNema Open Air Film Festival.