27 Ιουλίου 2022

Gertrude Stein | Η σιωπηρή ευγνωμοσύνη δεν έχει και μεγάλη αξία για κανέναν.

Στις 27 Ιουλίου του 1946 έφυγε από τη ζωή η  πειραματική συγγραφέας η οποία γοήτευσε τον Ernest Hemingway με τον έργο της και περιέγραψε τη ζωή της μέσω της αυτοβιογραφίας της συντρόφου της.`
Στις 27 Ιουλίου του 1946 έφυγε από τη ζωή η πειραματική συγγραφέας η οποία γοήτευσε τον Ernest Hemingway με τον έργο της και περιέγραψε τη ζωή της μέσω της αυτοβιογραφίας της συντρόφου της.`

"Αυτό που διαφοροποιεί τον άνθρωπο από τα ζώα είναι τα λεφτά." Gertrude Stein

 

Η Gertrude Stein δίχως αμφιβολία έζησε μια ιστορική ζωή. Γλωσσική καινοτόμος, πρωτοπόρος φεμινίστρια φιλοξένησε στο διαμέρισμά της στο Παρίσι πρωτοποριακούς συγγραφείς και καλλιτέχνες όπως ο Hemingway, ο Fitzgerald και ο Picasso. 

Αλλά μαζί με τον προοδευτικό τρόπο ζωής της, η Εβραία-Αμερικανίδα πειραματική συγγραφέας και συλλέκτης έργων ανέπτυξε επίσης δεσμούς με έναν ισχυρό κυβερνητικό αξιωματούχο του Vichy και συνεργάτη των Ναζί κατά τη διάρκεια του Β` Παγκοσμίου Πολέμου - μια στενή φιλία που πιθανώς έσωσε τη ζωή της και την εξαιρετική συλλογή έργων τέχνης της. Αυτό το πιο σκοτεινό μέρος της βιογραφίας της αγνοήθηκε από καιρό στην κληρονομιά της. Author and poet, Gertrude Stein dressed in dark clothes, sitting on a sofa with a side table to the right of the picture

Η Gertrude Stein, η Αμερικανίδα μοντερνίστρια συγγραφέας, ήταν μια διεθνής διασημότητα, μια καλλιτεχνική εικονομάχος και μια αυτοαποκαλούμενη ιδιοφυΐα. Τα λογοτεχνικά της πειράματα εξακολουθούν να προβληματίζουν στρουκτουραλιστές, αποδομιστές και φεμινίστριες κριτικούς. Η συμβολή της στην αμερικανική λογοτεχνία, ωστόσο, δεν αμφισβητείται: Οι μελετητές θεωρούν την Stein σημαντική καινοτόμο της οποίου η προσοχή στη γλώσσα και η αμφισβήτηση των αφηγηματικών συμβάσεων επηρέασαν συγγραφείς όπως οι Ernest Hemingway, Sergound και Anderson. Μια θρυλική προσωπικότητα, από τις αρχές του 1900, όταν έφτασε για πρώτη φορά στο Παρίσι, μέχρι τον θάνατό της το 1946, βασίλεψε στο κέντρο ενός ακμάζοντος παρισινού κομμωτηρίου του οποίου οι καλεσμένοι ήταν οι Pablo Picasso και Henri Matisse, Edith Sitwell και Harold Acton, F. Scott. Fitzgerald και Thornton Wilder, και δεκάδες άλλοι συγγραφείς, καλλιτέχνες και μουσικοί.Η Stein είναι η γυναίκα που έμελλε να παίξει καθοριστικό ρόλο στη ζωή πολλών πρωτοποριακών καλλιτεχνών.

Το 1907, γνώρισε την Alice Toklas με την οποία δέθηκε συναισθηματικά για όλη της τη ζωή. "Η αυτοβιογραφία της Alice Toklas" εκδόθηκε το 1933. Σε αυτό το έργο της, χρησιμοποιεί το όνομα της συντρόφου της για να περιγράψει τη δική της, ουσιαστικά, ζωή.Author Gertrude Stein dressed in a striped top with a brooch on, and Alice B. Toklas her partner dressed in a dark single breates coat. Their furry white dog, Basket, sits between them

Η σχέση της με την Alice και η προτίμησή της για τον κυβισμό -κυρίως για τους κυβιστικούς πίνακες του Picasso- ήταν η αφορμή της ρήξης της με τον αδελφό της. Το διαμέρισμα της οδού Φλερί 27 λειτουργούσε ως χώρος συγκέντρωσης φιλότεχνων και καλλιτεχνών.

Οι δύο γυναίκες υπήρξαν ιδιαίτερα γενναιόδωρες και γοητευτικές προσωπικότητες που αποτέλεσαν πόλο έλξης για πολλούς, όπως τον  Έρνεστ Χέμινγουεϊ .

"Λατρεύαμε τη μεγάλη αίθουσα με τους πίνακες. Έμοιαζε με την καλύτερη αίθουσα του ωραιότερου μουσείου, μόνο που εδώ υπήρχε ένα μεγάλο τζάκι, ήταν ζεστά, άνετα και σου έδιναν καλή τροφή και τσάι."

 

  Η πρωτοποριακή μυθιστοριογράφος μαζί με τον αδερφό της Leo, έγιναν οι κύριοι ευεργέτες  της φτωχής καλλιτεχνικής κοινότητας και από τους πρώτους συλλέκτες πειραματικών έργων ζωγραφικής. Μητριάρχης στο παριζιάνικο μποέμικο σύνολο, βοήθησε να διευρυνθεί η επιρροή του μοντερνισμού μέσω των συναναστροφών της με άλλους Αμερικανούς συγγραφείς που έμειναν στην πόλη, την « χαμένη γενιά» όπως τους αποκαλούσε , και Βρετανοί, συμπεριλαμβανομένων των Edith Sitwell και Harold Acton.

 

Γνωστή για την εύφλεκτη και εκκεντρική προσωπικότητά της, η Stein δεν στερήθηκε ούτε την αυτοπεποίθηση, δηλώνοντας στην μεγαλοπρέπειά της ότι: «Ο Einstein ήταν το δημιουργικό φιλοσοφικό μυαλό του αιώνα και εγώ ήμουν το δημιουργικό λογοτεχνικό μυαλό του αιώνα». Έκανε ωστόσο, εχθρούς πολλών στον κύκλο της μέσω της δημοσίευσης μιας αμφιλεγόμενης, αν και εξαιρετικά δημοφιλής, αυτοβιογραφίας. Η θέση της στη λαογραφία της γαλλικής κουλτούρας του εικοστού αιώνα εδραιώθηκε μέσω των ενεργειών της κατά τη διάρκεια των δύο Παγκοσμίων Πολέμων, όταν εγκατέλειψε τα προσωπικά της συμφέροντα και αφιέρωσε τον χρόνο της στους τραυματίες του πολέμου και στην ευημερία πολλών Αμερικανών στρατιωτών. Στην Αμερική, εν τω μεταξύ, η Stein βρήκε διαρκή φήμη, πρώτα ως λογοτεχνική καινοτόμος και στη συνέχεια ως διασημότητα που συγκέντρωσε μια αφοσιωμένη δημόσια βάση θαυμαστών μέσα από τα ασεβή αυτοβιογραφικά της έργα και τις συναρπαστικές δημόσιες εμφανίσεις της.

Ο αγαπημένος καλλιτέχνης της Stein, Picasso, έφτιαξε το πορτρέτο της. Σύμφωνα με το μύθο...εκείνη του πόζαρε ενενήντα φορές!Picture of Gertrude Stein, seated and dressed in dark clothes, painted by Pablo Picasso