22 Ιουλίου 2019

Μεταμνημόνιο | Μια τρίτη ευκαιρία για το πολιτικό σύστημα και την κοινωνία

Μέσα στα εβδομήντα χρόνια που πέρασαν από το τέλος του Εμφυλίου, το πολιτικό σύστημα μας οδήγησε σε μια δικτατορία και σε μια χρεοκοπία. Τώρα έχει μια Τρίτη Ευκαιρία. Αλλά το πολιτικό σύστημα είναι δικό μας δημιούργημα.- Από τον Αλέξανδρο Δράκο
Μέσα στα εβδομήντα χρόνια που πέρασαν από το τέλος του Εμφυλίου, το πολιτικό σύστημα μας οδήγησε σε μια δικτατορία και σε μια χρεοκοπία. Τώρα έχει μια Τρίτη Ευκαιρία. Αλλά το πολιτικό σύστημα είναι δικό μας δημιούργημα.- Από τον Αλέξανδρο Δράκο

Η ομιλία του Κυριάκου Μητσοτάκη με τις προγραμματικές εξαγγελίες της Νέα Δημοκρατίας είχε κάτι απροσδόκητα μοναδικό. Ήταν η πρώτη φορά που ένας πρωθυπουργός στο ξεκίνημα της θητείας της κυβέρνησης του αναλάμβανε να κάνει, περισσότερα από όσα είχε υποσχεθεί προεκλογικά. Οι αρχικές μειώσεις στον Ενφια αλλά και σε άλλους φόρους ήταν κάτι που κανονικά και σύμφωνα με τις υποσχέσεις του κόμματος που σήμερα βρίσκεται στην κυβέρνηση επρόκειτο να ισχύσουν από την επόμενη χρονιά. Ήταν μια ευχάριστη έκπληξη και ένα ξάφνιασμα ακόμη και για τους ψηφοφόρους της Νέας Δημοκρατίας.

Ήταν όμως ξάφνιασμα και για το σύνολο της αντιπολίτευσης, που στην κριτική που είχαν ετοιμάσει να κάνουν στην κυβέρνηση, δεν είχαν προλάβει να συμπεριλάβουν τα καινούργια στοιχεία που μπήκαν στο "τραπέζι". Ο Αλέξης Τσίπρας αρκετά αμήχανος ακόμη,όταν ήρθε η σειρά του να πάρει τον λόγο, ήταν φανερό πως ακόμη δεν έχει χωνέψει το πως βρέθηκε στα έδρανα της αντιπολίτευσης, αφού και μέχρι την ημέρα των ευροεκλογών, δεν είχε σε καμιά περίπτωση πιστέψει ότι μπορούσε να χάσει από τον Μητσοτάκη. Μοιραία έφερε στο μυαλό μου και τις δικές του προγραμματικές δηλώσεις, όταν όπως είχε υποσχεθεί σε εκείνους που τον ψήφισαν, θα έφερνε τον νόμο που θα περιείχε ένα άρθρο με το οποίο θα καταργούσε τα μνημόνια. Οι πολυπληθείς καινούργιοι φίλοι του, πρώην ψηφοφόροι του Πασόκ περίμεναν μάταια έξη μήνες για να ολοκληρώσει την επική σύγκρουση με την Τρόικα, που τώρα λέγονταν θεσμοί και η οποία ως γνωστόν κατέληξε στην ολοκληρωτική ήττα και στην υπογραφή του τρίτου και μάλλον αχρείαστου μνημονίου.

Τώρα όλα αυτά, όπως και τα χρόνια που κυβέρνησε ο Σύριζα, μοιάζουν αρκετά μακρινά.

Είναι η εποχή που έχει αλλάξει. Και μάλλον ήταν καιρός. 

Είναι επίσης καιρός για το πολιτικό σύστημα να εκμεταλλευτεί την τρίτη ευκαιρία που του δίνεται για να ανακτήσει το χαμένο του κύρος. Αλλά το πολιτικό σύστημα δεν είναι αυτοδημιούργητο. Είναι δικό μας δημιούργημα. Η Τρίτη Ευκαιρία δεν είναι μόνο για το πολιτικό σύστημα, είναι και για την κοινωνία. Είναι εξ άλλου η κουνωνία που στο τέλος "πληρώνει το μάρμαρο"

Στα εβδομήντα χρόνια που μεσολάβησαν από το τέλος του Εμφυλίου, το πολιτικό σύστημα, όποια και αν ήταν η μορφή που είχε κατά καιρούς, είχε καταφέρει να οδηγήσει την χώρα σε μια δικτατορία και σε μία χρεοκοπία. Αλλά για να μπορέσει να κατανοήσει κανείς το "σήμερα" και το που οδηγεί αυτό, πρέπει πρώτα να κατανοήσει κανείς την πραγματικότητα, τα φαινόμενα της και την σημειολογία της.

Θα πρέπει λοιπόν να αναλογιστούμε γιατι μια ράτσα -η ελληνική- που ήταν πάντα φημισμένη για την επινοητικότητα της, έφτασε να αναζητά επί δεκαετίες καταφύγιο στον Κρατισμό και στην αδράνεια που ήταν το επακόλουθό του. Γιατί μια ράτσα εξωστρεφής-όπως η ελληνική- κλείστηκε στο καβούκι της, αρνήθηκε να αντικρύσει τον κόσμο με τις αλματώδεις τεχνολογικές εξελίξεις που προέκυψαν μετά το τέλος του Δεύτερου Παγκόσμιου Πόλεμου και πως μέσα από αυτήν την πορεία η αρχικά "προοδευτική" αριστερή σκέψη κατέληξε να είναι υπερσυντηρητική, με αποτέλεσμα την συνολική καθυστέρηση της κοινωνίας.

Κάθε αποτέλεσμα όμως έχει και μια αιτία. Οι αιτίες για την καθήλωση της ελληνικής κοινωνίας στην αδράνεια του κρατισμού είναι ιστορικές, ψυχολογικές και φιλοσοφικές, αλλά θα τις δούμε κάποια άλλη φορά. Ήταν μια ιδεολογική προσέγγιση ο Κρατισμός, έτσι όπως διαμορφώθηκε κυρίως από τα κόμματα της αριστεράς, αλλά σε κάποιο μέτρο και από τα κόμματα της δεξιάς, χωρίς βάθος όμως, αλλά κυρίως οφελημιστικός. Το πόσο ρηχή αλλά και καταστροφική .ήταν αυτή η ιδεολογική προσέγγιση και το πόσο είχε σαν στόχο την πρόσκαιρη αντιμετώπιση των προβλημάτων, φαίνεται από την πολιτική επιλογή της τελευταίας πενταετίας. Όταν στην κυβέρνηση βρέθηκε μια ανέτοιμη παρέα χωρίς κυβερνητική πείρα και αυτοαποκαλούμενη "ριζοσπαστική αριστερά" να συγκυβερνά με ένα "πρόσκαιρης χρήσης" κόμμα της εθνικιστικής δεξιάς και με ψήφους "δανεισμένους" από το Πασόκ, το οποίο αυτή η κυβέρνηση κατηγορούσε ως ένα από τα βασικά κόμματα του "παλαιού πολιτικού συτήματος" που οδήγησαν την χώρα στην χρεοκοπία. Αλλά επειδή τα κόμματα δεν αυτοεκλέγονται, αλλά ψηφίζονται, αυτό που ίσχυε στην ουσία ήταν το ότι ο Σύριζα κατηγορούσε εμμέσως τους ψηφοφόρους τους. Αυτά συμβαίνουν όταν μια κοινωνία αποστρέφεται την λογική.

Αυτά όμως ανήκουν στο παρελθόν. Η καινούργια αυτή τρίτη ευκαιρία για το πολιτικό σύστημα είναι στην ουσία μια ευκαιρία και για την κοινωνία. Τα ιδεολογήματα με βάση τους νικητές και τους ηττημένους του Εμφυλίου, μάλλον δεν μπορούν πια να αποτελέσουν μια αποδοτική "επένδυση" όπως στο παρελθόν.

Η νέα εποχή που έχει προκύψει απαιτεί πρακτικές και αποτελεσματικές λύσεις, που θα επιτρέψουν στην χώρα μας να βρει την θέση που της ανήκει στον σύγχρονο κόσμο. Είναι μια καινούργια εποχή αυτή που έχει ξεκινήσει μετά το τέλος των μνημονίων και συγχρόνως μια ευκαιρία που έχει η χώρα μας για να καλύψει το χαμένο έδαφος των τελευτίων δεκαετιών και να εκμεταλλευτεί τα φυσικά, ιστορικά και γεωπολιτικά της προσόντα.  Όσοι καταφέρουν να "διαβάσουν" σωστά αυτή την νένα εποχή θα βρουν μια θέση στο μέλλον. Όσοι δεν τα καταφέρουν θα μείνουν πίσω. Και το πιο βασικό από όλα αυτά και το κυρίως ζητούμενο είναι η ανάγκη μια καινούργιας ισορροπίας ανάμεσα στον Κρατισμό και την Επιχιερηματικότητα.

Η εποχή δεν έχει χώρο γα τσαρλατάνους και μαθητευόμενους μάγους.

Η ιστορία δεν παίρνει λαθρεπιβάτες.