16 Αυγούστου 2019

Φανουρόπιτα | Η ιστορία, ο συμβολισμός της & η ευχή

Στις 27 Αυγούστου κάθε έτους, η Εκκλησία, τιμά τον Άγιο Φανούριο. Οι Εκκλησίες γεμίζουν με τη μυρωδιά από τις Φανουρόπιτες που φτιάχνουν οι νοικοκυρές.Ποιά είναι όμως η ιστορία της γευστικής Φανουρόπιτας; -Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή
Στις 27 Αυγούστου κάθε έτους, η Εκκλησία, τιμά τον Άγιο Φανούριο. Οι Εκκλησίες γεμίζουν με τη μυρωδιά από τις Φανουρόπιτες που φτιάχνουν οι νοικοκυρές.Ποιά είναι όμως η ιστορία της γευστικής Φανουρόπιτας; -Από τη Μανταλένα Μαρία Διαμαντή

 Σύμφωνα με την παράδοση, η Μητέρα του Αγίου Φανουρίου ήταν αμαρτωλή, σκληρή και άπονη με τους φτωχούς. Λέγεται μάλιστα, ότι τους  συμπεριφερόταν σχεδόν απάνθρωπα.

Για τον αμετανόητο χαρακτήρα της πήγε στην κόλαση. Μάταια η προσπάθεια του γιου της να τη σώσει. Η κακία της δεν του το επέτρεπε... Ο αρχάγγελος Μιχαήλ μαζί με τον άγιο Φανούριο την τράβηξαν με την βοήθεια κρεμμυδόφυλου -που κάποτε είχε δώσει σε ένα ζητιάνο- και όταν πιάστηκαν τρεις γυναίκες μαζί της. Εκείνη τις έσπρωξε μέσα στην κόλαση. Τότε είπε ο αρχάγγελος στον Άγιο Φανούριο ότι η μητέρα του διέπραξε μεγάλη κακία και ότι δεν μπορούσε να τη βοηθήσει.

Ο Άγιος Φανούριος, πονεμένος ικέτεψε να μην φτιάχνουν τίποτα γι’αυτόν, αλλά μόνο για την ψυχή της μάνα του. Λέγεται ότι η προσευχή του εισακούστηκε στο Θεό.

Ωστόσο, αξίζει να σημειωθεί ότι τίποτα από τα παραπάνω αποδέχεται η εκκλησία. Η ιστορική ύπαρξη του Αγίου Φανουρίου, αγνοήθηκε μέχρι και τον 14ο αιώνα, οπότε και ενευρέθη εικόνα του, στο νησί της Ρόδου. Σύμφωνα με την εικόνα του, ο άγιος ήταν νεαρός στρατιώτης ο οποίος υπέστη 12 μαρτύρια. Λέγεται από ερευνητές ότι ο άγιος  συγχέεται με τον Άγιο Γεώργιο, καθώς η εικόνα φαίνεται να έχει αρκετές ομοιότητες με αυτή του Αγίου Γεωργίου.

Από την εύρεση της εικόνας θεωρείται προστάτης του νησιού της Ρόδου. Πολύ γρήγορα, δε,  η φήμη του ως αγίου απλώθηκε στα Δωδεκάνησα, την Κύπρο, την Κρήτη, τη Χίο, τη Λέσβο και τον υπόλοιπο ελληνικό χώρο, ενώ υπάρχουν πολλές εκκλησίες κτισμένες στο όνομά του. 

Σήμερα, δεν είναι λίγες οι νοικοκυρές που  φτιάχνουν την ημέρα αυτή φανουρόπιτες, τις πηγαίνουν στην εκκλησία για να ευλογηθούν και κατόπιν τις μοιράζουν στη γειτονιά και στο εκκλησίασμα. 

Τα υλικά που χρησιμοποιούνται για τη Φανουρόπιτα είναι συνήθως 7 ή 9 , καθώς οι αριθμοί 7 και 9 συμβολίζουν τα μυστήρια της εκκλησίας, τις μέρες δημιουργίας και τα τάγματα τον αγγέλων. 

Κύριε Ιησού Χριστέ, ο Ουράνιος Άρτος,
ο της βρώσεως της μενούσης εις τον αιώνα
πλουσιοπάροχος χορηγός,
ο δοτήρ των αγαθών,
ο δέ Ηλιού τροφήν αγεώργητον πηγάσας,
η ελπίς των απηλπισμένων,
η βοήθεια των αβοηθήτων και σωτηρία των ψυχών ημών.

Ευλόγησον τα δώρα ταύτα
και τους ταύτα σοι προσκομίσαντας,
εις δόξαν σήν και τιμήν
του αγίου ενδόξου μεγαλομάρτυρος Φανουρίου.

Παράσχου δέ, αγαθέ,
τοις ευπρεπίσασι τους πλακούντας τούτους,
πάντα τά εγκόσμια καί υπερκόσμια αγαθά σου.

Εύφρανον αυτούς εν χαρά μετά του προσώπου σου,
δείξον αυτοίς οδούς προς σωτηρίαν.

Τα αιτήματα τών καρδιών αυτών καί πάσαν
τήν βουλήν αυτών ταχέως πλήρωσον,
οδηγών αυτούς προς εργασίαν τών εντολών σου,
ίνα διά παντός εν ευφροσύνη καί αγαλλιάσει
υμνώσι καί δοξάσωσι
το πάντιμον καί μεγαλοπρεπές όνομά σου,
πρεσβείαις της υπερευλογημένης Θεοτόκου,
του αγίου ένδοξου νεομάρτυρος Φανουρίου,
του Θαυματουργού, καί πάντων σου τών αγίων.

Αμήν.