29 Νοεμβρίου 2018

Στίβεν Χίλενμπεργκ: Ποιος ήταν ο ιδιοφυής «μπαμπάς» του Μπομπ Σφουγγαράκη

Ο Στίβεν Χίλενμπεργκ, που έφυγε στα 57 του, κατάφερε να μετατρέψει ένα τετράγωνο σφουγγάρι με γουρλωτά μάτια και βιτριολικό χιούμορ σε κεντρικό πρόσωπο της ποπ κουλτούρας.
Ο Στίβεν Χίλενμπεργκ, που έφυγε στα 57 του, κατάφερε να μετατρέψει ένα τετράγωνο σφουγγάρι με γουρλωτά μάτια και βιτριολικό χιούμορ σε κεντρικό πρόσωπο της ποπ κουλτούρας.

Τα νέα ταξίδεψαν γρήγορα ως τον βυθό της θάλασσας. Ο «Μπομπ Σφουγγαράκης» είναι πλέον ορφανός. Κι ενώ πριν από λίγους μήνες, στις 21 Αυγούστου 2018, είχε ανέβει στον επίσημο λογαριασμό της σειράς κινουμένων σχεδίων στο Instagram ένα χαριτωμένο  βιντεάκι-ευχή για τα 57ά γενέθλια του Στίβεν Χίλενμπεργκ, ο ίδιος, έφυγε από τη ζωή χτυπημένος από την καταραμένη ασθένεια του ALS, βυθίζοντας τους υποθαλάσσιους ήρωες του στη θλίψη. Όπως σημειώνει το αφιέρωμα-αποχαιρετιστήριο της βρετανικής εφημερίδας Guardian, ο συγκεκριμένος δημιουργός, κατάφερε να συνδυάσει τον σουρεαλισμό των 90s με τη δική του παιδική αφέλεια, σε ένα πρόγραμμα κινουμένων σχεδίων που έφερε τα πάνω κάτω στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμασταν ως τότε τα καρτούν. 


Μέσα από 242 επεισόδια, δύο ταινίες και ακόμα μία στα σκαριά, χιλιάδες χιουμοριστικά memes που εμπνεύστηκαν από το δαιμόνιο χιούμορ του Μπομπ Σφουγγαράκη, ένα μιούζικαλ που έφτασε ως το Μπρόντγουεϊ και, φυσικά, τις τσάντες, τις κασετίνες και τα μπλουζάκια, μπορούμε να μιλάμε για μια μορφή της ποπ κουλτούρας. Έναν κατακίτρινο, τετράγωνο Τιτάνα, με γουρλωτά μάτια, δύο πεταχτά δόντια, ντυμένο με πουκάμισο, γραβάτα, κοντό σορτσάκι και μαύρες γυαλιστερές μπότες. Ο Μπομπ, μέσω της ευφυίας του Χίλενμπεργκ, ήταν άλλωστε εκείνος που πριν από μία δεκαετία τάραξε τα λιμνάζοντα νερά στην ιστορία των παιδικών προγραμμάτων, όταν κατηγορήθηκε ως…διαφθορέας των νέων. Ως «αποδιοπομπαίος σπόγγος», δικάστηκε από στενόμυαλες επιτροπές γονέων και κηδεμόνων, που έβρισκαν το χιούμορ της σειράς παρατραβηγμένο και επικίνδυνο, μιας και υπήρχαν πολλά υποβρύχια υπονοούμενα, ότι η σχέση του Μπομπ του Σφουγγαράκη με τον Πάτρικ τον Αστερία, ήταν κάτι παραπάνω από φιλική. Δέκα χρόνια αργότερα, με τα social media να θριαμβεύουν και κάθε ομοφοβική κρίση να στηλιτεύεται, η ρευστή σεξουαλική ταυτότητα του Μπομπ όχι μόνο είναι αποδεκτή, αλλά έχει γίνει και σημαία της διαφορετικότητας. 


Ο Χίλενμπεργκ είχε τρέλα με τη ζωή στον βυθό. Από πιτσιρίκι λάτρευε τις καταδύσεις και ό,τι είχε να κάνει με τον Ζακ Κουστό. Έγινε δημιουργός κινουμένων σχεδίων όταν απέτυχε να γίνει υδροβιολόγος! Όπως είχε πει σε συνέντευξή του ο Τομ Κένι, ο άνθρωπος που δίνει τη φωνή του στον Μπομπ Σφουγγαράκη, «το πρόγραμμα αυτό περιέχει αρχετυπικά αστεία που ισχύουν εδώ και εκατοντάδες χρόνια και πάνε πιο πίσω κι από την εποχή του Σαίξπηρ». Πρόκειται με άλλα λόγια, για μία αφιλτράριστη και ακομπλεξάριστη αίσθηση του χιούμορ που στο τέλος της κάθε ημέρας και του κάθε επεισοδίου, περνά σε παιδιά και μεγάλους μηνύματα του τύπου: «Να είσαι ο εαυτός σου. Ακόμη κι αν ο εαυτός σου δεν είναι κάτι το καταπληκτικό, το καταπληκτικό είναι ότι είσαι εσύ». 


Το ενδιαφέρον με τον Μπομπ είναι ότι παράλληλα με το πολυάριθμο ανήλικο κοινό του, κέρδισε και το αντίστοιχο ενήλικο. Οι «μεγάλοι» δηλαδή, άρχισαν να το βλέπουν φανατικά, παράλληλα με τα παιδιά. Και δεν πρόκειται για ενήλικες που έχουν παιδιά, οπότε βλέπουν αναγκαστικά αυτό που βλέπουν εκείνα. Όπως προκύπτει από ποιοτικές έρευνες κοινού, φανατικοί του Μπομπ είναι επίσης άνδρες μεταξύ 20-40 ετών, ελεύθεροι, άτεκνοι και ορκισμένοι φαν του υποβρύχιου χιούμορ. «Ο Μπομπ είναι ένα τετραγωνισμένο σφουγγαράκι του εμπορίου, παρόμοιο με αυτά με τα οποία πλένουμε τα πιάτα, ή καθαρίζουμε τα πλακάκια του μπάνιου. Οι γονείς του πάντως, είναι κανονικά, «φυσικά» σφουγγάρια. Ο Μπομπ βγήκε διαφορετικός, είχε το τετράγωνο γονίδιο» είχε πει σε παλιότερη συνέντευξή του στον Guardian ο  Χίλενμπεργκ, επιμένοντας για το πόσο σημαντικό είναι να είσαι διαφορετικός. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε, ότι ο Μπομπ εργάζεται σκληρά ως υπάλληλος στο μπεργκεράδικο του αυταρχικού και τσιγκούνη κυρίου Καβούρη. Είναι από τους λίγους καρτουνίστικους βιοπαλαιστές της τηλεόρασης. 


Υπάρχουν σημερινοί εικοσάρηδες που χρωστούν πολλά στον Μπομπ Σφουγγαράκη και φυσικά, εξακολουθούν να τον παρακολουθούν με αμείωτο ενδιαφέρον μέχρι σήμερα. Μέσα από τις ατέλειωτες πλάκες του βυθού, αλλά και τις φροϋδικές αναλαμπές που ξεστομίζει ενίοτε ο Μπομπ με την ίδια αφέλεια, θα μπορούσαμε να πούμε ότι πρόκειται για ένα πλάσμα που ενώ ζει στον βυθό, έχει φέρει πολλά χρήσιμα πράγματα στην επιφάνεια. Αρχικά ο Χίλενμπεργκ τον είχε ονομάσει «SpongeBoy» και όχι «SpongeBob», αλλά το όνομα ήταν ήδη κατοχυρωμένο από μία εταιρεία με προϊόντα καθαρισμού, οπότε προχώρησε, και μάλλον καλύτερα, στην εναλλακτική λύση. Ο Χίλενμπεργκ πέθανε νεότατος, μόλις 57 ετών, αλλά η κληρονομιά που άφησε στην ποπ κουλτούρα είναι τεράστια. Σαν ένα αχόρταγο σφουγγάρι και ο ίδιος, ήξερε να απορροφά όσα έφερνε στον δρόμο η ζωή του και να τα επιστρέφει πίσω, λουσμένα στο χιούμορ και στο χρώμα.